نور سۈرىسى — ئايەت 4

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• يَرْمُونَ: تۆھمەت قىلىش، قارا چاپلاش، يالغان ئەيىبلەش.
• الْمُحْصَنَاتِ: ئىپپەتلىك، پاك ئاياللار (ئەركەكلەرمۇ بۇ ھۆكۈمگە كىرىدۇ).
• أَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ: تۆت ئادىل گۇۋاھچى.
• فَاجْلِدُوهُمْ: ئۇلارنى قامچىلاڭلار، ئۇرۇڭلار.
• جَلْدَةً: بىر قامچا، بىر ئۇرۇش.
• الْفَاسِقُونَ: ئاللاھقا ئىتائەتتىن چىققانلار، گۇناھكارلار.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىسلام دىنى پاكلىق ۋە ئىپپەتنى قوغداشقا ئىنتايىن ئەھمىيەت بېرىدۇ. بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا ئىپپەتلىك، پاك ئاياللارغا (ۋە ئەرلەرگە) زىنا تۆھمىتىنى قىلغان، ئاندىن بۇ تۆھمىتىنى ئىسپاتلاش ئۈچۈن تۆت ئادىل گۇۋاھچى كەلتۈرەلمىگەن كىشىلەرگە قانداق جازا بېرىلىدىغانلىقىنى بۇيرۇيدۇ.

ئەگەر بىرەر كىشى بىراۋنى زىنا قىلدى دەپ ئەيىبلىسە، ئەمما بۇنى ئىسپاتلاش ئۈچۈن تۆت ئادىل گۇۋاھچىنى كەلتۈرەلمىسە، ئۇنداقتا ھاكىملار ئۇنى سەكسەن قامچا ئۇرۇشى كېرەك. بۇ جازا ئۇنىڭ يالغان تۆھمەت قىلغانلىقى ئۈچۈن بېرىلىدۇ. شۇنىڭ بىلەن بىرگە، ئۇنىڭ گۇۋاھلىقى ھەرگىز قوبۇل قىلىنمايدۇ، يەنى ئۇ كىشى ئىشەنچلىك گۇۋاھچى بولۇش سالاھىيىتىنى يوقىتىدۇ. بۇنداق كىشىلەر ئاللاھقا ئىتائەتتىن چىققان، گۇناھكار كىشىلەر قاتارىغا كىرىدۇ.

بۇ ھۆكۈم ئىجتىمائىي جەمئىيەتتە ئىپپەت ۋە ئىززەت-ھۆرمەتنى قوغداش، يالغان سۆزلەر ۋە تۆھمەتلەرنىڭ تارقىلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن قويۇلغان. ئىسلام دىنى بىراۋنىڭ ئىپپىتىگە تەھدىت سالىدىغان ھەر قانداق سۆز-ھەرىكەتنى قاتتىق چەكلەيدۇ ۋە بۇنىڭغا قارشى تۇرىدۇ.

ئەي مۇسۇلمانلار! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، سۆزلىرىمىزدە ئېھتىياتچان بولۇشىمىز، باشقىلارنى ئاساسسىز ئەيىبلىمەسلىكىمىز، ھەر قانداق ئەيىبلەشنى پەقەت ئىسپاتلار بىلەنلا قىلىشىمىز كېرەك. ئىسلام دىنى بىزنى پاكىز، ئىپپەتلىك ۋە ئادىل بولۇشقا چاقىرىدۇ. بۇنداق ئالىي ئەخلاقلار بىلەن بىز ھەم بۇ دۇنيادا ھەم ئاخىرەتتە ئۈستۈنلۈككە ئېرىشىمىز. ئاللاھ تائالا بىزنى يالغان سۆزلەردىن ۋە تۆھمەتلەردىن ساقلىسۇن، ھەقىقەت ۋە ئادالەت يولىدا مۇستەھكەم قەدەم قويۇشىمىزغا ياردەم بەرسۇن.