Аль-Фуркан сүресі — Аят 68

1. Сөздердің мағынасы:

• يَدْعُونَ: шақырады, дұға етеді, құлшылық етеді.
• إِلَٰهًا آخَرَ: басқа тәңірді, яғни Аллаһтан басқа құлшылыққа лайық деп саналатын нәрсені.
• حَرَّمَ: тыйым салды, қасиетті етті.
• بِالْحَقِّ: заңды негізде, шариғат рұқсат еткен жағдайда.
• يَزْنُونَ: зина жасайды, яғни заңсыз жыныстық қатынасқа барады.
• أَثَامًا: күнәнің жазасын, азапты.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Аллаһтың шынайы мүмін құлдарының сипаттарын баяндайды. Олар Аллаһпен қатар басқа ешбір тәңірге құлшылық етпейді, тек Жалғыз Аллаһқа ғана сиынады. Сондай-ақ олар Аллаһ қасиетті етіп, өлтіруге тыйым салған жанды заңды негізсіз өлтірмейді. Өлтіру тек шариғат рұқсат еткен жағдайларда ғана мүмкін: қасақана кісі өлтірген адамға қисса ретінде, иманнан кейін діннен бас тартқан адамға немесе үйленген бола тұра зина жасаған адамға қатысты. Олар сондай-ақ зина жасамайды, әдепсіздіктен бойларын аулақ ұстайды. Кім осы ауыр күнәлардың бірін жасаса, ол Қиямет күні өзі жасаған күнәсінің жазасын міндетті түрде көреді. Бұл аят надандық дәуіріндегі адамдардың жағдайынан мүміндердің айырмашылығын көрсетеді: олар пұттарға табынып, қыз балаларды тірідей көміп, зинаны қалыпты нәрсе санаған. Ал мүміндер бұл істерден толықтай аулақ.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Бұл аят исламның негізгі үш ауыр күнәдан — Аллаһқа серік қосудан, заңсыз кісі өлтіруден және зинадан — сақтануға шақырады. Бұл күнәлар адамның өзіне де, қоғамға да үлкен зиян келтіреді.
• Ислам тек жеке адамның ғибадатын ғана емес, қоғамдық қауіпсіздік пен отбасылық тазалықты да қорғайды. Өмірді қорғау, ар-намысты сақтау — исламның басты мақсаттарының бірі.
• Аят адамды күнәдан аулақ болуға және Аллаһтың шектеулерін құрметтеуге тәрбиелейді. Бұл — мүміннің бойындағы иманның шынайылығын көрсететін белгі.
• Егер адам осы күнәлардың біріне бой алдырса, ол Аллаһтың кешіріміне үміт етіп, шынайы тәубе етуге асығуы керек. Аллаһ тәубе еткендердің күнәларын кешіреді және оларды жақсылыққа айналдырады.
• Ислам — адамды қорқытып қана қоймай, оны жақсылыққа, тазалыққа, әділеттілікке және Аллаһқа шынайы құлшылыққа бастайтын мейірімді дін. Бұл аят мүміндердің қандай биік адамгершілік қасиеттерге ие болуы керектігін көрсетеді.