Ан-Намль сүрөсү — Аят 3

1. Аяттагы сөздөрдүн маанилери:

• يُقِيمُونَ الصَّلَاةَ — «намазды толук аткарышат». «Икама» деген сөз «тик туруу, толук аткаруу» дегенди билдирет. Башкача айтканда, намазды шарттарын, аркандарын, убакыттарын так сактап, кынтыксыз окуу.
• يُؤْتُونَ الزَّكَاةَ — «зекетти беришет». Зекет — мал-мүлктүн белгилүү өлчөмдөгү бөлүгүн шарият белгилеген адамдарга берүү.
• بِالْآخِرَةِ — «акыретке», башкача айтканда өлгөндөн кийинки тирилүү, сурак, бейиш жана тозок.
• يُوقِنُونَ — «анык ишенишет, шек-күмөнсүз ырасташат».

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят ыймандуу адамдардын эң негизги жана даңазалуу сыпаттарын баяндайт. Алар — намазды бардык шарттарын, аркандарын, убакыттарын так сактап, толук жана кынтыксыз аткаргандар. Намаз — диндин түркүгү, пенде менен Раббисинин ортосундагы байланыш. Алар намазды окуу менен гана чектелбестен, анын рухун, маңызын да сакташат.

Андан соң алар зекетти — мал-мүлктөрүнүн белгилүү бөлүгүн шарият белгилеген жерлерге, б.а. муктаждарга, кедейлерге жана башка зекет алууга татыктуу адамдарга берешет. Зекет — жүрөктү сараңдыктан тазалоочу, коомду боорукердикке, биримдикке чакырган ибадат.

Эң маанилүүсү — алар акырет күнүнө, өлгөндөн кийинки тирилүүгө, суракка, бейиш менен тозокко шек-күмөнсүз, бекем ишенишет. Бул ишеним алардын бардык жакшы иштеринин түпкү себеби болуп саналат. Себеби акыретке ишенген адам дүйнөнүн убактылуу экенин түшүнүп, акырет үчүн даярдык кылат. Ошондуктан бул аятта акыретке ишенүү өзгөчө белгиленген.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Намаз менен зекет — ыймандын эң негизги белгилери. Ким аларды толук аткарса, анын ыйманы чыныгы экенин билдирет.
• Намазды «окуу» эмес, «тик туруу, толук аткаруу» деп түшүнүү керек. Башкача айтканда, анын сырткы жана ички шарттарын сактоо зарыл.
• Зекет — бай менен кедейдин ортосундагы көпүрө. Ал коомдо боорукердикти, жардамдашууну, теңдикти орнотот.
• Акыретке бекем ишенүү — бардык жакшылыктардын булагы. Ким акыретке чындап ишенсе, ал дүйнөгө алданып калбайт, дайыма акыретти эске алып жашайт.
• Бул аят ыймандуу адамдарды сүйүнчүлөйт: алардын акыретте даярдалган сыйлыктары чоң. Бул — аларды мындан да көп жакшылык кылууга шыктандырат.
• Ислам — бул жөн гана сөз эмес, иш жүзүндөгү ибадат жана жакшылык. Намаз, зекет, акыретке ишенүү — ушулардын баары ыймандын бүтүндүгүн көрсөтөт.
• Ар бир мусулман бул сыпаттарды өзүндө карманууга аракет кылышы керек. Ошондо гана ал дүйнөдө да, акыретте да бактылуу болот.