سوره نمل — آیه 52

معانی کلمات:

• خاوِیَةً: ویران و خالی از سکنه.
• بِما ظَلَمُوا: به سبب ظلم و ستمی که مرتکب شدند.
• آیَةً: نشانه و عبرت.

تفسیر آیه:

آنگاه خداوند متعال به پیامبرش صلی الله علیه وسلم و مؤمنان میفرماید: این خانههای ویران و خالی از سکنه، همان سراهای قوم ثمود است که به سبب ظلم و ستمشان — یعنی شرک به خدا و تکذیب پیامبرشان صالح علیه السلام — نابود و خالی از اهل خود گردید. دیوارهایشان فرو ریخت و هیچ اثری از زندگی در آنها باقی نماند. این ویرانی و هلاکت، پاداش کردار زشت آنان بود. به راستی در این عذاب و نابودی که بر آنان نازل شد، نشانه و عبرتی بزرگ است برای قومی که میدانند و قدرت خدا را میشناسند و از عاقبت تکذیبکنندگان رسولان عبرت میگیرند. این سنت همیشگی خداوند است که هر قومی پیامبرانش را تکذیب کند و بر ظلم خود اصرار ورزد، هلاکش سازد.

فواید و پیامهای آیه:

• ظلم و ستم، چه در حق خدا (شرک) و چه در حق بندگان، سرانجامی جز نابودی و پشیمانی ندارد.
• ویرانی خانههای ظالمان، نشانه قدرت خداوند و درسی برای آیندگان است تا از راه آنان پیروی نکنند.
• عبرت گرفتن از سرنوشت اقوام پیشین، نشانه خردمندی و ایمان است؛ زیرا مؤمن با نگاه به آثار گذشتگان، راه حق را بهتر میشناسد.
• خداوند هرگز به بندگانش ستم نمیکند؛ بلکه این اعمال ناپسند خود انسانهاست که عذاب را به دنبال میآورد.
• علم و آگاهی، اگر با ایمان و تدبر همراه شود، انسان را به سعادت و رستگاری میرساند و از غفلت و هلاکت بازمیدارد.