Sajda surasi — Oyat 21

Kalimalarning ma'nolari:

• الْعَذَابِ الْأَدْنَىٰ — yaqinroq bo‘lgan azob, ya’ni dunyo azobi.
• الْعَذَابِ الْأَكْبَرِ — eng katta azob, ya’ni oxirat azobi.
• يَرْجِعُونَ — tavba qilib, Allohga qaytadilar.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda o‘z payg‘ambarini yolg‘onga chiqargan va gunohlarga botgan fosiq kofirlarga tahdid qilib, ularni albatta, dunyoning o‘zida turli balo-musibatlar, qiyinchiliklar, ocharchilik, kasallik, mag‘lubiyat va halokat kabi azoblar bilan sinashini bildirmoqda. Bu azoblar ularning oxiratdagi ulkan azobidan oldinroq bo‘lib, ularni ogohlantirish va ibrat olishlariga sabab bo‘lishi uchundir. Alloh ularga bu dunyodagi kichik azobni tatdirib qo‘yadi, toki ular o‘zlariga kelib, gunohlaridan tavba qilib, yolg‘onchilikka barham berib, haq yo‘lga qaytishlari mumkin bo‘lsin. Ammo agar ular bu ogohlantirishlarga qaramay, o‘jarlikda davom etsalar, ularni oxiratda eng buyuk azob — jahannam olovi kutmoqda.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

• Alloh taolo bandalariga nisbatan rahmli va mehribondir. U gunohkorlarni darhol oxirat azobi bilan jazolash o‘rniga, ularni dunyoda kichik sinovlar orqali ogohlantiradi, toki ular tavba qilib, to‘g‘ri yo‘lga qaytsinlar.
• Dunyodagi balo-musibatlar, qiyinchiliklar va ofatlar — bu Allohning bandalariga rahm-shafqati belgisi bo‘lishi mumkin. Ular orqali inson o‘z xatosini tushunib, Allohga yuzlanadi.
• Tavba qilish eshigi har doim ochiqdir. Inson qanchalik gunohkor bo‘lmasin, Allohga qaytishi va Unga tavba qilishi mumkin.
• Bu oyat mo‘minlarga sabr-toqatli bo‘lishni va Allohning hukmiga rozi bo‘lishni o‘rgatadi, chunki har bir qiyinchilikda bir hikmat va yaxshilik bor.