Ulul-qurbо – marhumning yaqin qarindoshlari (meros olmaydiganlar).
Yatamo – otasi vafot etgan yetim bolalar.
Masokin – faqirlar, muhtojlar.
Farzug'uhum – ularga beringlar, ulashib beringlar.
Qavlan ma'ruf – yaxshi, muloyim, odobli so'z.
Tafsir:
Ushbu oyatda Alloh taolo musulmonlarga meros taqsimoti vaqtida hozir bo'lgan, lekin merosdan ulushi bo'lmagan kishilarga e'tibor qaratishni buyuradi. Ya'ni, marhumning yaqin qarindoshlaridan meros olmaydiganlar, yetim bolalar va faqirlar meros taqsimoti majlisida hozir bo'lishsa, ularni quruq qo'l bilan qaytarmanglar. Balki ularga o'sha meros molidan, taqsimotdan oldin, ixtiyoriy ravishda biror narsa beringlar. Bu berish farz emas, balki mustahab (savobli) amaldir.
Shuningdek, ularga yaxshi so'z bilan muomala qilinglar, ularning ko'nglini og'ritmanglar, qattiq yoki qo'pol gap aytmanglar. Agar ularga mol berish imkoni bo'lmasa ham, hech bo'lmasa yumshoq va chiroyli so'zlar bilan ularni taskin beringlar. Bu oyatdagi hukm keyingi oyatlar bilan bekor qilingan bo'lsa-da, undagi yaxshilik va muruvvat ruhi islomda doimiy qadriyat bo'lib qolgan.
Foydalar:
Islom dini odamlarning qalbiga g'amxo'rlik qiladi va boylar bilan kambag'allar o'rtasidagi mehr-muruvvatni mustahkamlaydi. Meros taqsimotida ham muhtojlarni unutmaslik buyuriladi.
Musulmon kishining axloqi nafaqat amalda, balki so'zda ham go'zal bo'lishi kerak. Yaxshi so'z – bu ham sadaqa, deb o'rgatadi Payg'ambarimiz (s.a.v.).
Mol-mulkning asl egasi Allohdir. Inson o'z molini faqat o'zi uchun emas, balki jamiyatdagi muhtojlar bilan baham ko'rish orqali Allohning roziligini topadi.
Bu oyat musulmonlarni saxovatli bo'lishga, hatto majburiyat bo'lmagan joyda ham ixtiyoriy yaxshilik qilishga undaydi. Bu esa jamiyatda o'zaro mehr-oqibat va hamjihatlikni kuchaytiradi.
Етимларни то никоҳ (ёшига) етгунларича синаб туринглар. Агар уларнинг эси-ҳуши жойида эканини билсангиз, уларга ўз молларини топширинг. У молларни исроф ила ва эгаларининг катта бўлиб қолишидан қўрқиб шошилиб еманг. Бой бўлганлар иффатли бўлсинлар. Ким камбағал бўлса, тўғрилик билан есин. Уларга ўз молларини топшираётганингизда гувоҳлар келтиринг. Ҳисобчиликка Аллоҳнинг ўзи кифоя қилур.
Ота-оналар ва қариндошлар қолдирган нарсада эркакларнинг насибаси бор. Ота-оналар ва қариндошлар қолдирган нарсада аёлларнинг насибаси бор. У оз бўлсин, кўп бўлсин–фарз қилинган насибадир.
Ўзлари заифҳол зурриётларини ортдан қолдиришдан қандай қўрқсалар, (бошқалар ҳақида ҳам) шундай қўрқсинлар. Бас, Аллоҳдан қўрқсинлар ва тўғри сўз айтсинлар.
Niso surasi Oyat 8 - Oʻqish, Tingla, Tarjima, O'zbek : Агар тақсимлашга қариндошлар, етимлар ва мискинлар ҳозир бўлсалар, уларни у(мерос)дан…
Sura Oyat 8/176 — Niso surasi النساء (Medinan). Oʻqish Tingla Tarjima (O'zbek). Tingla: Niso surasi Tingla, Niso surasi Tarjima, Niso surasi mp3, Niso surasi pdf. Oyat 6–10. O'zbek tilida: Русский.
SurahQuran.com was founded as a humble effort to serve the Noble Book and the pure Sunnah, to invite people to Allah, and to make the religious sciences accessible according to the methodology of the Quran and Sunnah. We praise and thank Allah for His grace, and we ask Him to accept our work and make it sincere for His noble Face.