فصلت سۈرىسى — ئايەت 44

1) قىسقىچە سۆز ئىزاھاتى:

• أَعْجَمِيًّا: ئەرەب تىلىدىن باشقا تىلدا، يەنى ئەرەبچە بولمىغان تىلدا.
• لَوْلَا فُصِّلَتْ آيَاتُهُ: ئايەتلىرى نېمىشقا ئېنىق بايان قىلىنماپتۇ؟ نېمىشقا چۈشىنىشلىك قىلىپ بېرىلمەپتۇ؟
• وَقْرٌ: قۇلاقتىكى ئېغىرلىق، ئاڭلىماسلىق، پەردە.
• عَمًى: كۆرۈرمەسلىك، كۆز بىلەن كۆرمەسلىك، يەنى ھەقىقەتنى چۈشەنمەسلىك.
• يُنَادَوْنَ مِن مَّكَانٍ بَعِيدٍ: يىراق بىر جايدىن چاقىرىلىدۇ، يەنى ئاۋازنى ئاڭلىيالمايدۇ ۋە جاۋاب بېرەلمەيدۇ.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا قارىتىپ مۇنداق دەيدۇ: ئەگەر بىز بۇ قۇرئاننى ئەرەبچە ئەمەس، باشقا بىر تىلدا نازىل قىلغان بولساق، مۇشرىكلار ئەرەبچە سۆزلەيدىغان بولسىمۇ: «ئايەتلىرى نېمىشقا ئېنىق بايان قىلىنماپتۇ؟ نېمىشقا بىز چۈشىنىشلىك قىلىپ بېرىلمەپتۇ؟» دەپ ئېيتىشاتتى. ئاندىن ئۇلار ھەيرانلىق بىلەن: «قۇرئان ئەرەبچە ئەمەسمۇ، پەيغەمبەر ئەرەبمۇ؟» دەپ سوراشاتتى. بۇ ئۇلارنىڭ پەقەت باھانە ئىزدەۋاتقانلىقىنى، ھەقىقەتنى قوبۇل قىلىشنى خالىمايدىغانلىقىنى كۆرسىتىدۇ.

ئى پەيغەمبەر، ئۇلارغا ئېيتىپ قوي: بۇ قۇرئان ئىمان ئېيتقان كىشىلەر ئۈچۈن ھىدايەت ۋە شىپادۇر. ئۇ ئۇلارنى زىيانلىق يوللاردىن ھەقىقەت يولىغا باشلايدۇ، قەلبلەردىكى شەك-شۈبھىلەر ۋە روھىي كېسەللىكلەرگە شىپا بولىدۇ. ئەمما ئىمان ئېيتمايدىغان كىشىلەرنىڭ قۇلاقلىرىدا ئېغىرلىق بار، ئۇلار قۇرئاننى ئاڭلىيالمايدۇ ۋە چۈشەنەلمەيدۇ. قۇرئان ئۇلارغا قارىتا كۆرۈرمەسلىك بولۇپ، ئۇلار ئۇنىڭدىن ھېچقانداق ياخشىلىقنى كۆرەلمەيدۇ. ئۇلار يىراق بىر جايدىن چاقىرىلىۋاتقان كىشىگە ئوخشايدۇ — ئاۋازنى ئاڭلىيالمايدۇ، چاقىرغۇچىغا جاۋاب بېرەلمەيدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، قۇرئان كەرىم ئىمان ئېيتقان كىشىلەر ئۈچۈن نۇر ۋە شىپادۇر. ئۇنىڭدىن بەھرىمەن بولۇش ئۈچۈن قەلبىمىزنى ئاچىشىمىز، قۇلاقلىرىمىزنى قۇرئانغا قارىتىشىمىز كېرەك. ئاللاھ تائالا بىزنى قۇرئاننىڭ ھىدايىتىدىن بەھرىمەن قىلغاي ۋە قەلبلىرىمىزنى ئۇنىڭ نۇرى بىلەن يورۇتسۇن.