Аш-Шура сүресі — Аят 15

1. Сөздердің мағынасы:

• فَلِذَٰلِكَ — сол үшін, сондықтан (яғни, Аллаһ тағала пайғамбарларға уасият еткен тура жол үшін).
• فَادْعُ — шақыр, үнде.
• وَاسْتَقِمْ — тура жолда бол, тік тұр, берік бол.
• أَهْوَاءَهُمْ — олардың нәпсі қалаулары, бос әуестері.
• لِأَعْدِلَ — әділдік жасауым үшін, әділ болуым үшін.
• لَا حُجَّةَ — арамызда дәлел-талас жоқ, ешбір дау-дамай жоқ.
• الْمَصِيرُ — қайтатын жер, соңғы барар орын.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ тағала бұл аятта пайғамбарымызға (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) және оның үмметіне тура жолды ұстануға шақырады. «Сол тура дін үшін адамдарды Аллаһқа шақыр, әрі өзің де бұйырылғандай тура жолда берік бол», — дейді. Яғни, бұл дін — Аллаһтың барлық пайғамбарларға уасият еткен таухид діні, сондықтан оған шақыру әрі сол жолда мызғымай тұру қажет.

Содан кейін Аллаһ тағала пайғамбарға қарсыластарының нәпсі қалауларына, бос әуестеріне ермеуді бұйырады. Олар пайғамбардан өз пұттарын ұлықтауды талап еткен еді, бірақ Аллаһ оған олардың қалауларына бойсұнбауды әмір етті.

«Аллаһ түсірген барлық кітаптарға иман келтірдім де», — деп айту керек. Бұл — барлық пайғамбарларға түсірілген кітаптарды мойындау, яғни Таурат, Інжіл, Забур және басқа да кітаптарды растау. Бұл әмір тек пайғамбарға ғана емес, бүкіл үмметке де қатысты.

«Мен араларыңда әділдік жасауға бұйырылдым», — дейді Аллаһ. Яғни, пайғамбар адамдар арасында билік еткенде әділ болуға, ешкімге зорлық-зомбылық жасамауға, Аллаһтың шектеулерінен асып кетпеуге міндетті.

«Аллаһ — біздің де Раббымыз, сендердің де Раббыларың», — деп айту керек. Ол — бәрін жаратушы, бәріне билік етуші. «Біздің істеріміз — бізге, сендердің істерің — сендерге». Яғни, әркім өз ісінің жауабын алады, жақсылық болсын, жамандық болсын. «Арамызда ешбір дау-дамай жоқ», — өйткені ақиқат айқындалып, дәлел анық болды. «Аллаһ бізді қиямет күні жинайды, әрі қайтатын жер — Оның өзі». Сол күні Ол арамызда әділдікпен үкім шығарады, кімнің шыншыл, кімнің өтірікші екені, кімнің хақ, кімнің батыл екені белгілі болады.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Аллаһтың тура жолына шақырудың маңыздылығын көрсетеді. Әрбір мұсылман өзін және өзгелерді осы жолға шақыруға тиіс.
• Тура жолда берік болу, нәпсі қалауларына ермеу — иманның беріктігінің белгісі. Бұл аят мұсылманды мызғымай тұруға шақырады.
• Барлық кітаптарға иман келтіру — иманның алты шартының бірі. Бұл аят бізге Аллаһ түсірген барлық кітаптарды мойындауды үйретеді.
• Әділдік — Исламның негізгі қағидаларының бірі. Бұл аят әділдікке шақырады, тіпті қарсыластарға да әділ болуға үндейді.
• Арамызда дау-дамай жоқ деген сөз — ақиқат айқындалған соң, бос талас-тартысқа уақыт жоғалтпау керектігін білдіреді.
• Қиямет күні Аллаһтың бәрін жинап, әділ үкім шығаратынын еске салу — адамды жауапкершілікке шақырады, жақсылыққа құлшындырады.
• Бұл аят Исламның кеңдігін, төзімділігін және әділдігін көрсетеді. Ол адамдарды иманға, бірлікке, әділдікке және Аллаһқа қайтуға шақырады.