Сураи Аш-Шура — Оят 23

1. Маънои калимаҳое, ки шарҳ талаб мекунанд:

• «ذَٰلِكَ» — «он», ишора ба неъматҳои бузурги охират, ки дар оятҳои пешина зикр шудаанд.
• «يُبَشِّرُ» — «хабардиҳии некӯ медиҳад», яъне муждаи хуш медиҳад.
• «أَجْرًا» — «музд», «подош», «ҳаққи меҳнат».
• «الْمَوَدَّةَ» — «муҳаббат», «дӯстӣ», «меҳрубонӣ».
• «الْقُرْبَىٰ» — «хешу табор», «наздикӣ», яъне хешовандии наздик.
• «يَقْتَرِفْ» — «касб кунад», «анҷом диҳад», «ба даст орад».
• «حَسَنَةً» — «амали нек», «кори шоиста».
• «شَكُورٌ» — «сипосгузор», «подошдиҳандаи некӣ», яъне касе, ки амали неки бандагонашро беподош намегузорад.

1. Тафсири оят:

Он неъматҳои бузург ва иззату каромате, ки дар охират барои бандагони некӯкор омода шудаанд, ҳамон муждаи хуш аст, ки Аллоҳ таоло бандагони худро — онҳое, ки ба Ӯ имон овардаанд ва амалҳои шоиста анҷом додаанд — бо он хабар медиҳад.

Ба Расули Худо (с) фармуда мешавад, ки ба мардум бигӯяд: «Ман барои расонидани ин паём ва даъвати ҳақ аз шумо ҳеҷ музде талаб намекунам, танҳо як чизро мехоҳам ва он низ ба худи шумо фоида мерасонад — ва он ин аст, ки маро ба хотири хешовандие, ки бо шумо дорам, дӯст бидоред ва муҳаббат варзед». Ин хоҳиш дарвоқеъ музд нест, балки роҳи пайванди дилҳо ва устувор гардидани муҳаббат аст.

Ҳар касе ки амали неке анҷом диҳад, Аллоҳ таоло подоши онро чанд баробар зиёд мегардонад — як некӣ ҳамчун даҳ некӣ ва бештар ҳисоб мешавад. Ҳамоно Аллоҳ таоло омурзандаи гуноҳони бандагони тавбакунанда ва сипосгузори амалҳои шоистаи онҳост; ҳеҷ амали неке, ҳатто агар хеле хурд бошад ҳам, беподош намегузорад.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва дилҳоро ба ислом ва Қуръон мекашанд:

• Ин оят нишон медиҳад, ки Аллоҳ таоло бандагони имоноварда ва некӯкорро бо муждаи неъматҳои ҷовидонӣ дар охират шод мегардонад — ин мукофоти бузург барои ҳар касе, ки роҳи имон ва амали солеҳро интихоб кунад.
• Расули Худо (с) аз уммат барои расонидани паёми ҳақ ҳеҷ моли дунёвӣ талаб накардааст; ин нишонаи сидқу амонат ва самимияти ӯ дар даъват аст.
• Муҳаббат ба хонадони Паёмбар (с) ва пайванди хешу табор амали некӯ ва сабаби наздикӣ ба Худост.
• Аллоҳ таоло амали неки бандагонашро чанд баробар зиёд мекунад — ин меҳрубонии бузурги Ӯст ба бандагон ва ҳавасмандӣ барои анҷом додани некӣ.
• Аллоҳ ғафуру шакур аст: гуноҳони тавбакунандагонро меомурзад ва ҳатто амали неки хурдро беподош намегузорад — ин умедворӣ ва рӯҳбаландиро дар дили ҳар муъмин афзун месозад.
• Ин оят даъват мекунад, ки инсон ҳамеша ба сӯи некӣ ва амали солеҳ бишитобад, зеро ҳар некӣ назди Аллоҳ арзиш дорад ва ҳеҷ гоҳ беподош намемонад.