Shuro surasi — Oyat 41

Kalimalarning ma'nolari:

• "Intasara" – o'z haqini qaytarib oldi, qasos oldi.
• "Zulmihi" – unga qilingan zulmdan so'ng.
• "Min sabil" – ayblash, ta'na qilish, tanbeh berish yo'li yo'q.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda adolat va haqni himoya qilish tamoyilini bayon qilmoqda. Kimki o'ziga zulm qilinganidan so'ng, o'z haqini qonuniy yo'llar bilan himoya qilib, zolimdan o'z nafsini qutqarsa yoki haqini qaytarib olsa, bunday kishilarni ayblash, ularga tanbeh berish, ular ustidan ta'na qilish mumkin emas. Chunki ular o'zlariga qilingan zulmga qarshi turib, haqni himoya qilganlar. Bu oyatda zulmga chidab, haqni talab qilmaslikka undash yo'q, aksincha, zulmga qarshi turish va haqni himoya qilish maqtalgan. Ammo bu oyat keyingi oyatda keladigan "kimki kechirib, yaxshilik qilsa" degan ma'noga zid emas, balki ikkalasi o'z o'rnida to'g'ridir: inson xohlasa haqini oladi, xohlasa kechiradi, lekin zulmga bo'ysunib yurishi yaramaydi.

Foydalar:

1. Bu oyat musulmonlarga o'z haqini himoya qilishda jur'at va dadillik baxsh etadi. Islom dini zulmga qarshi turishni, mazlumning haqini olishini ma'qullaydi va buni ayblashga hech kimning haqqi yo'qligini bildiradi.
2. Islomda adolat va haq himoyasi ulug'lanadi. Musulmon kishi o'z haqini talab qilishdan uyalmasligi, balki buni savobli ish deb bilishi lozim.
3. Bu oyat orqali musulmonlarga zulmga chidash emas, balki zulmga qarshi chiqish o'rgatiladi. Bu esa jamiyatda adolatning qaror topishiga xizmat qiladi.
4. Islom dini muvozanatli ta'limot beradi: bir tomondan kechirimlilikni, ikkinchi tomondan haqni himoya qilishni o'rgatadi. Inson o'z holatiga qarab ikkisidan birini tanlashi mumkin.