Аль-Джасия сүрөсү — Аят 31

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• كُفِرُوا (кафир болушту): Аллахтын бар экендигин, бирдигин жана пайгамбарларын танып-билүүнү четке кагышты, ыйман келтиришпеден баш тартышты.
• أَفَلَمْ تَكُنْ (эмне үчүн болгон эмес?): Суроо түрүндөгү айыптоо жана эскертүү — «силерге айтылган эмес беле?» деген мааниде.
• آيَاتِي (менин аяттарым): Аллахтын аяттары, белгилери, китептери жана пайгамбарлар аркылуу жеткирилген осуяттар.
• تُتْلَىٰ (окулуп): Кайта-кайта окулуп, айтылып турган.
• فَاسْتَكْبَرْتُمْ (текеберлендиңер): Ыйман келтирүүдөн жана аяттарга моюн сунуудан текеберлик менен баш тарттыңар.
• مُجْرِمِينَ (күнөөкөрлөр): Күнөө кылуучулар, кылмышкерлер — бул жерде каапырлыкты жана күнөөлөрдү тандап алгандар.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта каапыр болгон адамдарга кыямат күнү айтыла турган айыптоо сөздөрүн баяндайт. Аларга: «Силерге дүйнөдө Менин аяттарым окулуп, эскертүүлөр жеткирилген эмес беле? Эмне үчүн аларга кулак салбадыңар?» — деп суралат. Аларга Аллахтын белгилери, китептери жана пайгамбарлары аркылуу акыйкат жеткирилген, бирок алар текеберлик кылып, ыйман келтирүүдөн баш тартышкан. Алар өздөрүнүн акыл-эси менен ойлонуп, акыйкатты кабыл алуунун ордуна, текеберликке жана өжөрлүккө берилишкен. Ошондой эле алар күнөөкөр, кылмышкер коом болушкан — каапырлыкты жана күнөөлөрдү кылып, Аллахтын буйруктарын аткарбай, тыйгандарынан кайтпай жашашкан. Бул аят алардын кылган иштери үчүн айыпталып, жоопко тартыларын көрсөтөт.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Аллах Таала адамдарга акыйкатты жеткирүү үчүн аяттарын, китептерин жана пайгамбарларын жиберет. Бул — Анын чоң ырайымы жана адилеттиги.
• Текеберлик жана өжөрлүк адамды ыймандан жана жакшылыктан алыстатат. Ыйманга келүү үчүн момундук, чын ыклас жана акыйкатты кабыл алуу зарыл.
• Күнөөкөрлүк жана каапырлык адамды кыйроого алып барат. Ар бир адам өз иш-аракеттери үчүн жооп берет.
• Бул аят бизди Аллахтын аяттарын угуп, аларга кулак салып, ыйман келтирүүгө жана жакшылык иштерди кылууга чакырат.
• Ыйман жана моюн сунуу — адамдын куткарылуу жолу. Ал эми текеберлик жана күнөө — азапка алып баруучу жол.
• Аллахтын аяттарын окуп-үйрөнүү, аларга ылайык жашоо — ыймандуу адамдын милдети. Бул дүйнөдө жана акыретте бакытка жетүүнүн жолу.