Qalam surasi — Oyat 48

Kalimalarning ma'nolari:

• Makzum – g‘am-g‘ussa va qayg‘u bilan to‘lgan, ichi siqilgan.

Tafsir:

Ey Rasululloh! Robbingning hukmiga sabr qil. Ya'ni, Alloh taoloning sendan o‘tgan taqdiri va qaroriga, jumladan, qavmingning imon keltirishini kechiktirishi va ularga muhlat berishiga sabr qil. Ularning aytganlariga chidamli bo‘l va nafsingni shoshilishdan saqla.

Baliq sohibi (Yunus alayhissalom) kabi bo‘lma. U qavmining iymon keltirmasligiga sabrsizlik qilib, g‘azablanib, ulardan ayrilib ketgan edi. So‘ngra baliq uni yutganida, zulmatlar ichida Robbini chaqirib, duo qilgan edi. O‘sha paytda u g‘am-g‘ussa va qayg‘u bilan to‘lgan, ichi siqilgan holatda edi. Agar Allohning rahmati va tavfiqi uni qamrab olmaganida, u baliq qornidan yalang‘och holda quruqlikka tashlangan bo‘lardi va u yomon holatda qolardi. Lekin Alloh taolo uni o‘z payg‘ambarligiga tanladi va solih bandalaridan qildi.

Siz, ey Muhammad, bu voqeadan saboq oling. Allohning hukmiga sabr qiling, shoshilmang va g‘azablanmang. Chunki Alloh sizning ishingizni o‘z vaqtida va o‘z hikmati bilan hal qiladi.

Foydalar:

1. Payg‘ambarlar ham inson bo‘lib, ularning ham sabrsizlik va g‘azab kabi hissiyotlari bo‘lgan. Bu esa ularning ham inson ekanligini va biz uchun o‘rnak bo‘lishini ko‘rsatadi.
2. Sabr – Allohning hukmiga rozi bo‘lish va Unga ishonishning belgisidir. Kim sabr qilsa, Alloh unga yaxshi oqibatni beradi.
3. Qiyinchilik va og‘ir damlarda Allohga iltijo qilish, duo qilish najot yo‘lidir. Yunus alayhissalomning duosi tufayli Alloh uni baliq qornidan qutqardi.
4. Alloh taolo bandalariga rahmli va mehribondir. U bandasi gunoh qilsa ham, tavba qilganda uni kechiradi va yaxshi holatga qaytaradi.
5. Da'vat yo‘lida sabr qilish zarur. Islomga da'vat qiluvchi kishi, xuddi Yunus alayhissalom kabi shoshilmasligi va umidsizlikka tushmasligi kerak. Allohning yordami albatta keladi.