اعراف سۈرىسى — ئايەت 133

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• الطُّوفَان: كەلتۈرۈپ كەلگەن كۈچلۈك سۇ، توپان.
• الْجَرَاد: چېكەتكە.
• الْقُمَّل: كىچىك قۇرتچە، بەزىلەر ئۇنى پىت دەيدۇ، بەزىلەر ئۇنى ئاشلىقنىڭ قۇرتى دەيدۇ.
• الضَّفَادِع: پاقا.
• الدَّم: قان.
• آيَاتٍ مُّفَصَّلَاتٍ: ئايرىم-ئايرىم، ئېنىق ۋە بىر-بىرىدىن پەرقلىق ئالامەتلەر.
• فَاسْتَكْبَرُوا: تەكەببۇرلۇق قىلدى، باش ئەگمىدى.
• مُجْرِمِينَ: گۇناھكار، جىنايەتچى.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا پىرئەۋنگە ۋە ئۇنىڭ قەۋمىگە ئۆزلىرىنىڭ ئىنكارى ۋە ھەددىدىن ئاشقانلىقى ئۈچۈن بىر قانچە خىل ئازاب-ئوقۇبەت ئەۋەتتى. ئۇلارغا ئەۋۋەل كۈچلۈك سۇ كەلدى، ئۇ سۇ ئۇلارنىڭ ئېتىزلىرى، باغ-بوستانلىرى ۋە ئۆيلىرىگە كىرىپ، ھوسۇللىرىنى ۋە ياشاش ئەسلىھەلىرىنى ۋەيران قىلدى. ئاندىن چېكەتكە ئەۋەتىلدى، ئۇلارنىڭ زىرائەتلىرىنى، مېۋىلىرىنى، ھەتتا ئۆيلىرىنىڭ ئىشىك-توسۇقلىرى، تاملىرى ۋە كىيىملىرىنى يەپ تۈگەتتى. كېيىن كىچىك قۇرتچە (قۇممەل) ئەۋەتىلدى، ئۇ زىرائەتلەرنى بۇزۇپ، ھايۋانلار ۋە ئۆسۈملۈكلەرگە زىيان يەتكۈزدى. ئاندىن پاقا ئەۋەتىلدى، ئۇلار ئۇلارنىڭ قازان-قۇمۇچلىرى، تاماقلىرى ۋە ياتاقلىرىنى تولدۇرۇپ، تۇرمۇشلىرىنى بۇزۇپ تاشلىدى. ئاخىرىدا قان ئەۋەتىلدى، ئۇلارنىڭ بۇلاقلىرى، قۇدۇقلىرى ۋە دەريالىرى قانغا ئايلاندى، ئۇلار ئىچىشكە پاكىز سۇ تاپالمىدى. بۇلارنىڭ ھەممىسى ئاللاھنىڭ قۇدرىتىنى كۆرسىتىدىغان، بىر-بىرىدىن ئايرىم-ئايرىم ۋە ئېنىق ئالامەتلەر ئىدى. بىراق پىرئەۋن قەۋمى بۇ ئالامەتلەرگە قارىماي، تەكەببۇرلۇق قىلىپ، ئىمان كەلتۈرۈشتىن باش تارتىپ، گۇناھ ۋە جىنايەتتە چىڭ تۇرۇپ، ھەقتىن يۈز ئۆرۈدى.

1. دەۋەت ئۇسلۇبى:

ئەزىز قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تائالا ھەر قانداق قەۋمگە ئۆز ئىنكارى ۋە تەكەببۇرلۇقى سەۋەبىدىن ئازاب-ئوقۇبەت ئەۋەتەلەيدۇ. ئەمما ئاللاھنىڭ ئازابى كەلگەندە، تەۋبە قىلىپ، ئىمان كەلتۈرۈش پەقەت پايدا بەرمەيدۇ. شۇڭا بىز ھەر ۋاقىت ئاللاھقا قۇلچىلىق قىلىپ، تەكەببۇرلۇقتىن يىراق تۇرۇشىمىز، ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى چۈشىنىپ، ئۇنىڭغا شۈكۈر قىلىشىمىز كېرەك. ئاللاھ بىزنى پىرئەۋن قەۋمىنىڭ ئاقىۋىتىدىن ساقلىسۇن، ھىدايەت نۇرى بىلەن يولىمىزنى يورۇتسۇن!