Buruc surəsi — Ayə 17

1) Bəzi sözlərin izahı:

• هَلْ (həl): Burada sual mənasında deyil, diqqəti çəkmək və xəbəri təqdim etmək üçün istifadə olunur; "gəlib çatdımı?", "xəbərin oldumu?" mənasındadır.
• أَتَاكَ (ətākə): "Sənə gəldi", "sənə çatdı" deməkdir.
• حَدِيثُ (hədīsu): "Xəbər", "hadisə", "hekayət" mənasındadır.
• الْجُنُودِ (əl-cünūd): "Ordular", "qoşunlar", "camaatlar" deməkdir. Burada haqqa qarşı döyüşən kafir toplumlar nəzərdə tutulur.

2) Ayənin təfsiri:

Ey Peyğəmbər! Sənə haqqa qarşı birləşib mübarizə aparan, öz peyğəmbərlərini yalançı sayan o orduların xəbəri gəlib çatdımı? Bu ordular Fironun və Səmud qövmünün orduları idi. Onlar Allahın elçilərini yalan saydılar, haqqı boğmağa çalışdılar. Lakin onların sonu necə oldu? Allah onları əzabla yaxaladı, güclərinə baxmayaraq heç bir şey onları qurtara bilmədi.

Bu xəbər təkcə keçmişdən bir hekayət deyil — bu, hər zaman üçün bir ibrətdir. Çünki haqqa qarşı duranlar, peyğəmbərləri yalan sayanlar həmişə olub və olacaq. Amma Allahın qüdrəti onların hamısını əhatə edir; heç bir iş Ona gizli qalmır. Onlar nə qədər güclü ordu toplasalar da, nə qədər hiylə qursalar da, Allahın iradəsi onların üstündədir.

Bu ayə bizə xatırladır ki, iman gətirənlər heç vaxt ümidsizliyə qapılmamalıdır. Çünki tarix boyu haqqın qələbəsi həmişə gerçəkləşib. Küfr edənlərin cəmiyyətdə güclü görünməsi səni aldatmasın — onların sonu, əvvəlkilərin sonu kimidir. Sən isə, ey mömin, səbirli ol və Allahın vədinə güvən. Bu Quran isə uydurma şeir və ya sehr deyil; o, Uca Allahın qorunmuş kitabıdır, Lövh-i Məhfuzdadır, ona heç bir dəyişiklik və təhrif toxuna bilməz.

3) Dəvət xüsusiyyəti:

Bu ayə qəlblərə toxunan bir xəbərdir. Allah-Təala Öz Peyğəmbərinə və onun ümmətinə keçmişdəki qüdrətli, amma haqqa düşmən olan orduların aqibətini xatırladır ki, biz də onların yolundan getməyək. Bu xəbər bizi düşünməyə çağırır: biz hansı tərəfdəyik? Haqqın tərəfindəmi, yoxsa haqqa qarşı duranların tərəfindəmi?

Allahın kitabı bizə rəhmət olaraq nazil olub. O, qorunmuş, dəyişməz və əzəmətlidir. Gəlin bu kitaba sarılaq, onun xəbərlərindən ibrət götürək və haqqa qarşı duranların aqibətindən dərs alaq. Çünki nicat yalnız Allaha təslim olmaqda, Onun peyğəmbərlərinə iman gətirməkdədir.