Ələq surəsi — Ayə 19

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• كَلَّا (Kəllə): Ərəb dilində qəti surətdə inkar və rədd bildirən bir ifadədir; burada kafirin iddiasını və hərəkətini rədd etmək üçün işlənmişdir.
• لَا تُطِعْهُ (La tuti'hu): "Ona itaət etmə" deməkdir; yəni onun sənə etdiyi çağırışa, maneçiliyə və təklifə boyun əymə.
• وَاسْجُدْ (Vəscud): "Səcdə et" deməkdir; burada Allaha ibadət və təzim mənasındadır.
• وَاقْتَرِب (Vəqtərib): "Yaxınlaş" deməkdir; yəni Allaha itaət və ibadətlə yaxınlaş.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allaha qarşı həddi aşan bir şəxsin — Əbu Cəhlin — Rəsulullaha (sallallahu aleyhi və səlləm) namaz qılmağı qadağan etməyə çalışmasına cavab olaraq nazil olmuşdur. Uca Allah Öz Peyğəmbərinə xitab edərək buyurur: Bu zalımın sənə heç bir zərər verə biləcəyini zənn etmə; onun bu iddiası əsassızdır. Ona heç bir işdə — nə əmrində, nə də qadağasında — itaət etmə, onun sözünə və maneçiliyinə əhəmiyyət vermə. Çünki o, səni haqq yoldan sapdırmaq istəyir, halbuki sən doğru yoldasan və insanları təqva və yaxşılığa çağırırsan.

Ey Peyğəmbər! Sən Rəbbinə səcdə et, namazını davam etdir və Allaha itaətlə, ibadətlə yaxınlaş. Çünki səcdə və itaət insanı Allaha ən çox yaxınlaşdıran vasitədir. Bu ayə həm də hər bir möminə dərsdir: heç bir güc, heç bir maneə səni Allaha ibadətdən və Ona yaxınlaşmaqdan çəkindirməsin. Səcdə — qulun Rəbbinə ən yaxın olduğu andır; orada dua qəbul olunur, qəlb nurla dolar, ruh rahatlıq tapar.

3) Dəvət və təşviq:

Bu ayə bizə böyük bir müjdə və dəvət gətirir: Uca Allah bizə Özünə yaxınlaşmağın yolunu göstərir — bu yol səcdə və itaətdir. Dünyanın bütün çətinliklərinə, insanların maneçiliyinə baxmayaraq, səcdəni tərk etmə; çünki səcdədə Allaha yaxınlıq, qəlbdə hüzur və həyatda bərəkət vardır. Gəl, səcdəni sev, namazı qoru, Allaha yaxınlaş — O, səni heç vaxt yalnız qoymaz. Allahın sənə olan qayğısı və mərhəməti hər şeydən üstündür; Ona tərəf bir addım at, O sənə on addım yaxınlaşar.