Йунус сүрөсү — Аят 43

1. Сөздөрдүн мааниси:

• يَنظُرُ إِلَيْكَ – сага карайт, көзү менен көрөт.
• تَهْدِي – туура жолго саласың, багыттайсың.
• الْعُمْيَ – сокурлар. Бул жерде сырткы көздүн сокурлугу эмес, жүрөктүн, башкача айтканда байкагыч көздүн сокурлугу айтылып жатат.
• لَا يُبْصِرُونَ – алар көрүшпөйт, байкашпайт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) каапырлардын абалын түшүндүрүп жатат. Алардын арасында сырткы көзү менен пайгамбарга карагандар бар, бирок алар жүрөгүнүн көзү менен көрбөйт, байкабайт. Пайгамбардын алып келген чындыгын, анын пайгамбарлыгынын ачык-айкын далилдерин көрүп турушса да, алардын жүрөктөрү кабыл албайт, ичиндеги нурга жетпейт.

Ошондуктан Аллах пайгамбарга мындай деп насаат айтып жатат: сен сокурларды, башкача айтканда жүрөгү сокур адамдарды туура жолго сала аласыңбы? Эгер алардын көзү көрбөсө, сен аларга көрүүнү бере албайсың. Ошол сыяктуу эле, жүрөгү сокур, байкагыч көзү жок адамдарды сен өзүң гана туура жолго сала албайсың. Аларды туура жолго салуу, багыттоо – бул Аллахтын гана колунда. Аллах кимди кааласа, аны туура жолго салат, кимди кааласа, аны адаштырат. Пайгамбардын милдети – жеткирүү, эскертүү гана.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала адамдарды туура жолго салуу өзүнүн гана колунда экенин, пайгамбар да, башка эч ким да адамдын жүрөгүнө кирип, аны ыйманга келтире албастыгын билдирет. Бул – Аллахтын кудуретинин чоңдугун, Анын жалгыздыгын дагы бир жолу тастыктайт.
• Адам баласы сырткы көзү менен көргөнү менен, жүрөгүнүн көзү менен көрбөсө, пайда ала албайт. Ыйман – бул жүрөктүн иши, сырткы көздүн гана иши эмес. Ошондуктан ар бир адам өз жүрөгүнүн көзүн ачууга, чындыкты терең байкоого умтулушу керек.
• Пайгамбардын (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) алып келген дининин чындыгы ачык-айкын. Ага карап, окуп-үйрөнүп, ой жүгүрткөн адам анын чындыгын байкайт. Ал эми байкабагандар өздөрүнө зыян кылышат.
• Бул аят бизди Аллахтан туура жолго салууну суроого, жүрөгүбүздүн көзүн ачып, чындыкты көрүүгө умтулууга чакырат. Аллах кимге туура жолду көрсөтсө, ошол гана туура жолго түшөт.
• Ошондой эле, бул аят ыймандуу адамдарга дагы бир эскертүү: алар башкаларды туура жолго салууга аракет кылышса да, натыйжаны Аллахтан гана күтүшү керек. Аллах каалаган адамды гана туура жолго салат.