Ан-Нахль сүрөсү — Аят 41

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• هَاجَرُوا (хажаруу): Динин сактоо үчүн өз мекенин, жерин, үй-бүлөсүн таштап, башка жакка көчүп кетүү.
• ظُلِمُوا (зулум кылынды): Адилетсиздикке, зордук-зомбулукка, кысымга кабылды.
• لَنُبَوِّئَنَّهُمْ (ланубаввианнахум): Биз аларды сөзсүз жайгаштырабыз, орноштурабыз.
• حَسَنَةً (хасанатан): Жакшылык, жакшы турмуш, ырахат, бейпилдик.
• أَجْرُ (ажру): Сыйлык, сооп, акы.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта Өз ыраазылыгы үчүн, динин сактоо максатында өз мекенин, үй-жайын, мал-мүлкүн таштап, хижрат кылган (көчүп кеткен) ыймандуу пенделерине кайрылып жатат. Алар каапырлар тарабынан зулумдукка, зордук-зомбулукка, ар кандай кысымга кабылгандан кийин гана Аллах үчүн жер которушкан.

Аллах аларга убада кылат: «Биз аларды бул дүйнөдө эле жакшы, ырахаттуу, бейпил турмушка орноштурабыз». Бул убаданын иш жүзүндө аткарылышы — алардын Мадина шаарына жайгашып, ал жерде ырааттуу, бейпил жашоого жетишип, көптөгөн жакшылыктарга, жеңиштерге жана мол олжолорго ээ болушу.

Бирок Аллах аларга бул дүйнөнүн жакшылыктары гана жетиштүү эмес экенин эскертип: «Акыреттеги сооп, сыйлык дагы чоң, дагы улуу» дейт. Анткени акыреттеги сыйлык — бейиш, түбөлүк ырахат, Аллахтын жакындыгы. Бул дүйнөнүн бардык жакшылыктарынан алда канча артык жана улуу.

Аяттын аягында: «Эгер алар билишсе эди» деп айтылат. Бул жердеги «алар» — хижрат кылуудан калган адамдар же каапырлар. Эгер алар Аллахтын жолунда көчкөндөргө даярдалган улуу соопту, акыреттеги артыкчылыктарды чындап билишсе эди, эч бири хижраттан калбайт эле, баары Аллахтын жолунда көчүүгө шашылмак.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллах Өз жолунда кыйналгандарды таштабайт: Ким Аллах үчүн бир нерсесин курмандык кылса, Аллах ага бул дүйнөдө эле жакшылыктарды берет. Бул — Аллахтын убадасы, ал эч качан бузулбайт.
• Акырет — чыныгы максат: Бул дүйнөнүн жакшылыктары убактылуу, ал эми акыреттеги сыйлык түбөлүк. Аллах жолунда кыйналган адам үчүн акыретте даярдалган бейиш — эң чоң жеңиш.
• Хижрат — ыймандын далили: Диниңди сактоо үчүн кыйынчылыктарга чыдоо, Аллах үчүн жер которуу — бул чоң ыймандын жана такыбалыктын белгиси. Аллах мындай пенделерин сүйөт жана сыйлайт.
• Билбестик — зыяндын булагы: Эгер адамдар Аллахтын жолундагы сооптун чоңдугун билишсе, эч ким жакшылыктан калбайт эле. Ошондуктан илим үйрөнүү, Аллахтын убадаларын түшүнүү — ыймандын жана бакыттын ачкычы.
• Ислам — ар дайым жеңишке алып барат: Башында кыйынчылык, зулумдук болсо да, акырында Аллахтын жардамы жана жеңиши келет. Бул аят мухажирлердин (көчкөндөрдүн) тарыхы аркылуу ушуну далилдеп турат.