سورت اسراء — آیت 94

د مهمو کلمو معناګانې:

• الْهُدَىٰ: لارښوونه، چې دلته له قرآن کریم او د رسول الله صلی الله علیه وسلم د رالېږل کېدو څخه عبارت ده.
• بَشَرًا: انسان، بشر، د انسانانو له جنس څخه.

د آیت تفسیر:

الله تعالی په دې آیت کې د کافرانو د بې ایمانۍ اصلي لامل بیانوي، او وایي چې خلکو ته د هدایت او لارښوونې رسول راغی، مګر هغه څه چې دوی یې له ایمان راوړو څخه منع کړل، دا نه وه چې د حق په اړه یې شک درلود، یا د هدایت په رڼا کې یې کومه ستونزه لیدله، بلکې یوازینی لامل یې دا و چې دوی په جهل او تعجب سره وویل: "آیا الله تعالی یو انسان (بشر) رسول رالېږلی دی؟" دوی دا خبره د استهزا او انکار په توګه کوله، ځکه چې دوی فکر کاوه چې رسول باید له فرښتو څخه وي، نه له انسانانو څخه. دوی دا نه پوهېدل چې الله تعالی تل خپل رسولان له همدې انسانانو څخه لېږلي دي، ترڅو خلک ورسره په اسانۍ پوه شي او د هغوی له ژوند څخه نمونه واخلي. دا د دوی لویه تېروتنه وه چې د رسول د بشر والي یې د ایمان د نه راوړو دلیل ګرځولی و، په داسې حال کې چې دا په حقیقت کې د الله تعالی رحمت او حکمت و.

د آیت څخه ترلاسه شوې ګټې:

1. د الله تعالی حکمت دا دی چې رسولان له همدې انسانانو څخه لېږلي دي، ترڅو خلک د هغوی له ژوند، اخلاقو او عملونو څخه عملي نمونه واخلي؛ که رسول له فرښتو څخه وای، نو خلک به ورسره د ژوند کولو او پیروي کولو توان نه درلود.
2. د ایمان د نه راوړو لپاره بې دلیله بهانې کول د کافرانو عادت دی؛ دوی تل د حق د منلو پر ځای د عذرونو په لټه کې وي.
3. دا آیت مومنانو ته تسلیت ورکوي چې که خلک د دوی پر وړاندې درېږي، نو دا نوی څه نه دي؛ دا د پخوانیو امتونو د کافرانو عادت و چې د رسولانو په بشر والي یې اعتراض کاوه.
4. د قرآن کریم او د رسول الله صلی الله علیه وسلم راتګ تر ټولو لویه نعمت او هدایت دی، او هغه څوک چې دا نعمت ردوي، په حقیقت کې د الله تعالی له رحمت څخه ځان محروموي.
5. ایمان راوړل د عقل او فطرت تقاضا ده، ځکه چې کله حق څرګند شي، نو د منلو وړ وي؛ خو کافرانو د خپل جهل او تکبر له امله حق ونه مانه، او دا د دوی د تباهۍ لامل شو.