ซูเราะฮฺ อัล-กะฮ์ฟ — อายะฮฺ 78

คำสำคัญที่ต้องอธิบาย:

• فِرَاقُ หมายถึง การแยกจาก การพลัดพราก
• تَأْوِيلِ หมายถึง การอธิบายความหมายที่แท้จริง การเปิดเผยความลับของเรื่องราว
• لَمْ تَسْتَطِعْ عَلَيْهِ صَبْرًا หมายถึง เจ้าไม่สามารถอดทนต่อสิ่งนั้นได้

การตีความหมายของอายะฮ์:

เมื่อถึงจุดที่ท่านมูซา (อลัยฮิสสลาม) ได้ทักท้วงท่านคอฎิรอีกครั้งเกี่ยวกับการสร้างกำแพงโดยไม่ขอค่าตอบแทน ท่านคอฎิรจึงกล่าวว่า "นี่คือจุดแยกระหว่างฉันกับเจ้า" กล่าวคือ ถึงเวลาแล้วที่เราจะต้องแยกทางกัน เพราะเงื่อนไขที่ตกลงไว้แต่แรกคือ เจ้าต้องไม่ทักท้วงสิ่งใดที่ฉันกระทำ จนกว่าฉันจะอธิบายให้เจ้าฟังเอง และบัดนี้ถึงเวลาแล้วที่ฉันจะต้องจากลาเจ้า

จากนั้นท่านคอฎิรจึงกล่าวต่อไปว่า "ฉันจะบอกแก่เจ้าถึงความหมายที่แท้จริงและความลับของสิ่งที่เจ้าไม่สามารถอดทนต่อมันได้" ซึ่งหมายถึงเหตุผลและภูมิปัญญาเบื้องหลังการกระทำทั้งสามอย่างที่เจ้าเห็นและทักท้วง ได้แก่ การเจาะเรือ การฆ่าเด็กหนุ่ม และการซ่อมกำแพง ซึ่งทั้งหมดนี้ล้วนมีเหตุผลอันแยบยลที่ซ่อนอยู่ ซึ่งเจ้าจะได้รู้ในเวลานี้

ประโยชน์ที่ได้รับจากอายะฮ์:

1. การรู้จักยอมรับเมื่อถึงเวลาต้องแยกทางจากเพื่อนหรือครูผู้สอน ด้วยความสุภาพและไม่ถือโกรธกัน
2. การรักษาคำพูดและเงื่อนไขที่ตกลงกันไว้เป็นสิ่งสำคัญ แม้จะยากลำบากเพียงใดก็ตาม
3. การแสวงหาความรู้ต้องอาศัยความอดทนอย่างยิ่ง เพราะบางครั้งสิ่งที่เราเห็นอาจมีเหตุผลที่เรายังไม่เข้าใจ
4. การอธิบายความเข้าใจผิดด้วยความนุ่มนวลและชัดเจนเป็นคุณธรรมที่ควรปฏิบัติ
5. การที่ผู้รู้จะเปิดเผยความรู้ทีละขั้นตอนตามความเหมาะสม ไม่ใช่เปิดเผยทั้งหมดในคราวเดียว
6. การยอมรับความแตกต่างของระดับความรู้ และการไม่ด่วนตัดสินสิ่งที่เราไม่เข้าใจเป็นหนทางแห่งปัญญา
7. การจากลาที่ดีคือการจากลาด้วยความเข้าใจและไม่มีความขุ่นเคืองใจต่อกัน