Kahf surasi — Oyat 78

Kalimalarning ma'nolari:

• Firoq – ajralish, ayriliq.
• Ta'vil – oxir-oqibatdagi haqiqiy ma'no, yashirin sabab va hikmatning bayoni.
• Lam tastati' 'alayhi sabran – unga sabr qilishga qodir bo'lmading, ya'ni ko'rgan ishlaringga nisbatan o'zingni tiya olmading.

Tafsir:

Hazrati Xizr alayhissalom Muso alayhissalomga qarata dedilar: "Mana, endi bu hol – mening sendan ajralish vaqti bo'ldi. Chunki sen mening zohiran noto'g'ri ko'ringan ishlarimga sabr qila olmading va ular haqida so'roq qilishdan o'zingni tiya olmading. Endi esa men senga o'sha qilmishlarimning ichki yuzini, asl haqiqatini va ular ortidagi hikmatlarni bayon qilaman. Sen bilib qo'yki, men qilgan har bir ish – kema teshilishi, bola o'ldirilishi va devorning tiklanishi – zohiran yomon ko'rinsa-da, aslida Alloh taoloning buyuk rahmati va hikmati bilan qilingan ishlar edi. Endi esa bizning yo'llarimiz ajraladi, chunki bu safarlik davrimiz tugadi."

Foydalar:

Ushbu oyatdan olinadigan saboqlar juda katta: inson ko'p hollarda voqealar ortidagi hikmatni bilmaydi, shuning uchun Allohning taqdiri va bandalarining amallariga shoshilinch hukm chiqarmaslik kerak. Sabr – buyuk fazilat bo'lib, u orqali inson ko'plab ilmlarga va sirlarga yetishadi. Shuningdek, bu oyat ilm talab qilishda odob-axloqning muhimligini, ustoz-shogird munosabatlarida sabr-toqatning zarurligini o'rgatadi. Har bir ishda yaxshilik bo'lishi mumkin, faqat bizning cheklangan aqlimiz uni ko'ra olmaydi. Bu esa mo'minni har bir holatda Allohga tavakkul qilishga va ishonishga chorlaydi.