سورت کهف — آیت 80

د مهمو کلمو معنا:

• الْغُلَامُ: هغه ځوان هلک چې حضرت خضر عليه السلام هغه وواژه.
• يُرْهِقَهُمَا: هغه دواړه (مور او پلار) په طغيان او کفر اخته کړي، يا هغوی ته زور ورسوي.
• طُغْيَانًا: د حد نه تېرېدل، سرکشي.
• كُفْرًا: د الله تعالی انکار او کفر.

د آيت تفسير:

او د هغه هلک په اړه چې ما هغه وواژه، ستا د اعتراض ځواب دا دی: د هغه مور او پلار دواړه مؤمنان وو، خو هغه هلک په خپل ذات کې کافر و. موږ وېرېدلو چې که هغه ژوندی پاتې شي، نو د خپل مور او پلار په وړاندې به دومره زور او طاقت ولري چې هغوی به د خپل زوی په مينه او اړتيا سره په طغيان او کفر اخته کړي. يعنې که هغه لوی شي، نو يا به د خپل مور او پلار سره بد چلند وکړي او هغوی به په کفر او سرکشۍ مجبور کړي، او يا به د هغوی زياته مينه او شفقت د هغه د پيروۍ سبب شي، چې په پایله کې به هغوی هم له کفر او طغيان سره مخ شي. نو الله تعالی په خپل حکمت سره د دې کورنۍ د ايمان د ساتنې لپاره د دې هلک په وژلو امر وکړ، او د هغه په ځای به الله تعالی هغوی ته يو ښه او نېک زوی ورکړي چې د هغوی لپاره به د رحمت او خير سبب شي.

د آيت څخه ترلاسه شوې ګټې:

1. د الله تعالی حکمت ته تسليمېدل: ځينې کارونه چې ظاهر کې د انسان لپاره ناخوښه وي، خو په حقيقت کې د الله تعالی په حکمت سره ډېر خير او برکت په کې پټ وي. مؤمن بايد په هر حال کې د الله پر قضاو تقدير راضي وي.
2. د مور او پلار د ايمان ساتنه: الله تعالی د خپلو بندګانو د ايمان د ساتنې لپاره ډېر تدبيرونه کوي، حتی که د يو ماشوم په وژلو وي. دا ښيي چې د ايمان ارزښت تر هر څه لوړ دی.
3. د اولادونو په وړاندې د مور او پلار مسؤليت: مور او پلار بايد خپل اولادونه په نېکۍ او تقوا روزي، ځکه چې بد اولاد کولی شي د خپل مور او پلار د ايمان د ضايع کېدو سبب شي.
4. په مصيبتونو کې د خير لټون: ځينې وختونه چې موږ ته سخته او درنه ښکاري، خو په حقيقت کې د الله تعالی په علم کې د هغې تر شا ډېر حکمتونه او مصلحتونه وي چې موږ يې نه پوهېږو.