Kahf surasi — Oyat 80

Kalimalarning ma'nolari:

• "Fахashinā" – biz qo‘rqdik, xavf qildik.
• "Yurhiqahumā" – ularni (ota-onasini) zo‘ravonlik va haddan oshishga majbur qiladi, ularni shu holatga tushiradi.
• "Tug‘yonan" – haddan oshish, zulm qilish, itoatsizlik.
• "Kufran" – Allohni inkor etish, ishonchsizlik.

Tafsir:

Xizr alayhissalom Muso alayhissalomga o‘sha yosh bolani o‘ldirishining sababini tushuntirar ekan, shunday dedi: "O‘sha bola haqida sen taajjub qilding-u, lekin uning ota-onasi mo‘min kishilar edi. Bola esa Allohning ilmi bo‘yicha kofir edi. Agar u tirik qolsa, ota-onasiga o‘zining haddan oshishi va kufri bilan og‘irlik qilishi, ularni ham yo‘ldan ozdirishi xavfi bor edi. Chunki ota-ona farzandini juda yaxshi ko‘radi va unga juda muhtoj bo‘ladi. Shuning uchun ular bolaning ta’siriga tushib, uning da’vatiga ergashib, kufr va tug‘yonga berilishlari mumkin edi. Alloh taolo bu bolani o‘ldirish orqali ota-onasini bunday ofatdan saqlab qoldi va ularning iymonini himoya qildi."

Foydalar:

• Alloh taolo bandalarining iymonini himoya qilish uchun ba’zan inson aqli yetmaydigan ishlarni qiladi. Bu bizga Allohning hikmati cheksiz ekanini va Uning har bir ishida bir yaxshilik borligini o‘rgatadi.
• Ota-onaning iymoni va dini juda qadrli bo‘lib, Alloh ularni halokatdan saqlash uchun og‘ir ko‘ringan tadbirlarni ham amalga oshiradi. Bu musulmonlarga o‘z iymonlarini asrash va oilalarini diniy xavflardan himoya qilishda g‘ayratli bo‘lishni o‘rgatadi.
• Inson zohirga qarab hukm chiqarmasligi kerak; ba’zi ishlar yomon ko‘rinsa ham, ichida katta hikmat va rahmat bo‘lishi mumkin. Bu mo‘minning Allohga bo‘lgan ishonchini va tavakkulini mustahkamlaydi.
• Farzand tarbiyasida ota-onaning mas’uliyati katta ekani, ularning farzandiga bo‘lgan muhabbati ularni diniy jihatdan xavfga solib qo‘ymasligi kerakligi eslatiladi.