Аль-Кахф сүресі — Аят 80

1. Сөздердің мағынасы:

• الْغُلَامُ — бала, жасөспірім ұл.
• فَخَشِينَا — біз қорықтық, қауіптендік.
• أَن يُرْهِقَهُمَا — ол екеуін ауыртпалыққа, қиындыққа душар етуі.
• طُغْيَانًا — шектен шығу, құдайға қарсы бас көтеру.
• كُفْرًا — имансыздық, Аллаһты мойындамау.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Мұса мен Хыдыр арасындағы әңгіменің бір бөлігі. Хыдыр кемедегі тесік, баланы өлтіру және қабырғаны түзету сияқты үш істі жасаған болатын. Мұса оған баланы неге өлтіргенін сұрағанда, Хыдыр бұл баланың ата-анасы иманды, мүмін адамдар болғанын, ал баланың өзі Аллаһтың ілімінде кәпір болатынын айтады. Егер ол бала ер жетіп, тірі қалса, ата-анасының оған деген шексіз махаббаты мен мұқтаждығы себепті оларды да имансыздыққа, шектен шығуға итермелейтінін білдіреді. Яғни, баласының әсерімен ата-анасының да діннен тайып, Аллаһқа қарсы бас көтеруі мүмкін еді. Сондықтан Аллаһтың әмірімен баланы өлтіру арқылы ата-анасының иманын сақтап қалу көзделді. Бұл — Аллаһтың хикметі мен рақымының көрінісі: Ол пенделеріне не пайдалы, не зиянды екенін толық біледі, ал адамдар білмейді.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Аллаһ әр нәрсені толық біледі, тіпті болашақта не болатынын да. Ол Өзінің ілімімен пенделеріне ең жақсысын таңдайды.
• Бала — ата-ана үшін үлкен сынақ. Балаға деген шексіз махаббат кейде адамды діннен алыстатып, Аллаһқа қарсы күнәға итермелеуі мүмкін.
• Иман — баладан да, малдан да, жаннан да қымбат. Иманды сақтау үшін Аллаһ кейде пендесіне ауыр көрінетін сынақтар жібереді.
• Аллаһтың әміріне толық мойынсұну — мүміннің парызы. Бізге түсініксіз болып көрінген нәрсенің де артында үлкен хикмет болуы мүмкін.
• Бұл аят мүміндерге Аллаһтың рақымы мен даналығына сенуді, әрбір сынақтың артында жақсылық бар екенін ұғындырады. Ислам — адамды дүние мен ахиретте бақытқа жеткізетін жол.