کہف سۈرىسى — ئايەت 80

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• الْغُلَامُ: بالا، ئوغۇل بالىنى كۆرسىتىدۇ.
• فَخَشِينَا: بىز قورقتۇق، ئەنسىرىدۇق.
• أَن يُرْهِقَهُمَا: ئۇ ئىككىسىنى (ئاتا-ئانىسىنى) بېسىپ چۈشۈشى، يەنى ئۇلارنى گۇناھقا ۋە گۇمراھلىققا ئىتتىرىشى.
• طُغْيَانًا: ھەددىدىن ئېشىش، ئىتائەتسىزلىك قىلىش.
• كُفْرًا: كۇفرىلىق، ئاللاھقا شۈكۈر قىلماسلىق ۋە ئىنكار قىلىش.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە خىزىر ئەلەيھىسسالامنىڭ ئۆلتۈرگەن بالىسى ھەققىدە خەۋەر بېرىدۇ. ئۇ بالا ئاللاھنىڭ ئىلمىدە كاپىر ئىدى، يەنى ئۇ چوڭ بولغاندا كۇفرىلىق ۋە گۇمراھلىق يولىنى تۇتالايدىغان ئىدى. ئۇنىڭ ئاتا-ئانىسى بولسا مۇئمىن، ئىمانى كۈچلۈك، ئاللاھقا ئىشىنىدىغان مۇسۇلمانلار ئىدى. خىزىر ئەلەيھىسسالام ئۇ بالىنى ئۆلتۈرمىگەن بولسا، ئۇ بالىنىڭ چوڭ بولۇپ، ئاتا-ئانىسىنىڭ ئۇنىڭغا بولغان چەكسىز مۇھەببىتى ۋە ئېھتىياجى سەۋەبىدىن، ئۇلارنىمۇ ئۆزىگە ئەگەشتۈرۈپ كۇفرىلىق ۋە ھەددىدىن ئېشىش يولىغا باشلىشىدىن ئەنسىرىگەن. شۇڭا ئاللاھنىڭ بۇيرۇقى بىلەن ئۇ بالىنى ئۆلتۈرگەن، تاكى ئاتا-ئانىسىنىڭ ئىمانى ساقلىنىپ، ئۇلار ئاللاھقا بولغان ئىتائەت ۋە ئىبادەتتە داۋاملىق بولسۇن.

بۇ ئايەتتىن شۇنى چۈشىنىمىزكى، ئاللاھ تائالا بەندىلىرىگە ناھايىتى مېھرىبان ۋە رەھىمدىلدۇر. بەزىدە بىز بىر ئىشنى ياخشى دەپ ئويلىساقمۇ، ئۇنىڭدا يامانلىق بولۇشى مۇمكىن؛ بەزىدە بىز بىر ئىشنى يامان دەپ ئويلىساقمۇ، ئۇنىڭدا ياخشىلىق بولۇشى مۇمكىن. ئاللاھ ھەممە ئىشنىڭ ئاقىۋىتىنى بىلگۈچىدۇر، بىز بولسا بىلمەيمىز. شۇڭا مۇئمىن كىشى ئاللاھنىڭ ھەر بىر ھۆكمىگە رازى بولۇشى، سەۋر قىلىشى ۋە ئاللاھقا تەۋەككۈل قىلىشى كېرەك.

بۇ ئايەت يەنە بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، بالىلارنىڭ تەربىيىسى ۋە ئۇلارنىڭ ئىمانى ناھايىتى مۇھىم. ئاتا-ئانا بالىلىرىنى ئىمان ۋە ياخشى ئەمەللەرگە تەربىيىلىشى، ئۇلارنى كۇفرىلىق ۋە گۇمراھلىقتىن ساقلىشى كېرەك. شۇنداقلا، بىز ھەر قانداق ئىشتا ئاللاھنىڭ ھېكمىتىگە ئىشىنىشىمىز، ئاللاھ بىزگە بەرگەن ھەر بىر سىناققا سەۋر قىلىشىمىز لازىم. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەقىقىي مۇئمىنلەردىن قىلسۇن، بىزنى ئىمانىمىزدا مۇستەھكەم قىلسۇن ۋە بىزنى ئۆزىنىڭ رەھمىتىگە ئېرىشتۈرسۇن. ئامىن.