Bəqərə surəsi — Ayə 134

Bəqərə surəsi, 134-cü ayə

Ayənin mətninin tərcüməsi: "O, artıq keçib getmiş bir ümmət idi. Onların qazandıqları özlərinə, sizin qazandıqlarınız isə sizə aiddir. Siz onların etdikləri əməllərdən sorğu-sual olunmayacaqsınız."

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• Ümmət: Bir peyğəmbərə iman gətirən, ortaq bir yol ətrafında birləşən camaat, toplum.
• Xələt (خَلَتْ): Keçdi, getdi, artıq arxada qaldı. Yəni onlar dünyadan köçüb getdilər və əməlləri ilə üzləşdilər.
• Kəsəbət (كَسَبَتْ): Qazandı, topladı. Burada dünyada etdiyi yaxşı və pis əməlləri nəzərdə tutur.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə Allahın Öz qullarına olan ədalətini və hər kəsin yalnız öz əməlindən məsul olduğunu bizə öyrədir. Uca Allah buyurur ki, sizdən əvvəl yaşamış ümmətlər — istər İbrahimin, İshaqın, Yəqubun nəsli olsun, istər başqa toplumlar — artıq bu dünyadan köçüb getmişlər. Onlar öz əməlləri ilə Allahın hüzuruna yetişdilər. Onların yaxşı və ya pis qazandıqları yalnız özlərinə aiddir; sizin qazandıqlarınız isə sizə aiddir.

Heç kim başqasının günahına görə cavabdeh deyil. Nə siz onların etdiklərindən sorğu-sual olunacaqsınız, nə də onlar sizin əməllərinizdən sorğu-sual olunacaqlar. Hər kəs yalnız öz əməlinin müqabilini görəcək. Buna görə də keçmişdə yaşamış insanların əməlləri sizi öz əməlinizə baxmaqdan yayındırmamalıdır. Çünki Qiyamət günü heç kimə nəsəbi, soyu, ata-babası fayda verməyəcək; yalnız Allahın rəhmətindən sonra saleh əməl insana kömək edəcəkdir.

Bu ayə həm də yəhudilərə və xristianlara bir xəbərdarlıqdır: onlar öz atalarının — İbrahimin, İshaqın, Yəqubun — salehliyinə arxalanıb "biz onların nəslindənik, ona görə xilas olacağıq" deməsinlər. Çünki əcdadın yaxşılığı övladı xilas etməz; hər kəs öz əməli ilə qiymətləndirilir.

Ey insan! Bu ayə sənə böyük bir ümid və eyni zamanda ciddi bir xəbərdarlıqdır. Ümid budur ki, sənin keçmişin, atalarının yolu səni bağlamır — sən bu gündən Allaha üz tutub yaxşı əməllər etsən, Allah səni bağışlayar. Xəbərdarlıq isə budur ki, heç kim başqasının əməli ilə xilas olmayacaq; hər kəs öz əməlinin sahibidir. Elə isə gəl, bu qısa ömrü Allahın razılığını qazanmaq yolunda keçirək. Quranın bu ayəsi bizə özümüzü hesaba çəkməyi, keçmişlə məşğul olmaq yerinə gələcəyimizi qurmağı öyrədir. Allahın rəhməti genişdir, lakin rəhmətə nail olmağın yolu iman və saleh əməldir.

3) Dəvət mesajı:

Əziz qardaşım və bacım! Bu ayə bizə göstərir ki, İslamda hər kəs bərabərdir — nə soy, nə nəsil, nə keçmiş ümmətlərin şərəfi insanı xilas etmir. Yalnız Allaha iman və yaxşı əməl insanı ucaldar. Gəl, bu dünyada ikən tövbə edək, yaxşı işlər görək və Quranın nuru ilə qəlbimizi işıqlandıraq. Çünki sabah Qiyamət günü heç kim başqasının əməlindən fayda görməyəcək — yalnız öz əməlimiz bizimlə olacaq. Allah hamımıza saleh əməl etməyi və Öz rəhmətinə nail olmağı nəsib etsin!