Sure Bakara — Ayet 134

Kelime Anlamları:

• Tilke (تِلْكَ): Şu, o (uzak işaret zamiri).
• Ümmetün (أُمَّةٌ): Topluluk, cemaat, bir dine veya peygambere bağlı insanlar.
• Halet (خَلَتْ): Geçti, gelip geçti, önceki dönemde yaşayıp göçtü.
• Kesebet (كَسَبَتْ): Kazandı, yaptığı işlerin karşılığını elde etti.
• Tüs'elûne (تُسْأَلُونَ): Sorguya çekilirsiniz, sorumlu tutulursunuz.

Tefsir:

Ey Müslümanlar! Sizden önce yaşamış ve gelip geçmiş ümmetler hakkında ileri geri konuşup onları kendinize örnek göstererek övünmek ya da onların hatalarını bahane ederek sorumluluktan kaçınmak doğru değildir. O ümmetler, kendi dönemlerinde yaptıkları amellerle birlikte göçüp gitmişlerdir. Onların kazandığı iyilikler de kötülükler de yalnızca kendilerinindir; bu sevaplar veya günahlar size geçmez. Sizin kazandığınız ameller de yalnızca size aittir. Hiç kimse bir başkasının günahını yüklenmez, hiç kimse bir başkasının sevabından da pay alamaz.

Kıyamet gününde siz, onların yaptıklarından sorguya çekilmeyeceksiniz; onlar da sizin yaptıklarınızdan sorgulanmayacaktır. Herkes yalnızca kendi yaptığından sorumludur. Bu, Allah'ın adaletinin en açık göstergesidir. Öyleyse ey iman edenler! Atalarınızın veya önceki toplumların amelleriyle övünüp böbürlenmek yerine, kendi hayatınıza bakın. Kendi amellerinizi düzeltin, kendi hesabınızı hazırlayın. Çünkü sizi kurtaracak olan ne atalarınızın şerefi ne de başkalarının ibadetidir; ancak ve ancak kendi imanınız ve kendi salih amellerinizdir.

Allah Teâlâ, hiç kimseye zulmetmez ve hiç kimseyi başkasının günahıyla cezalandırmaz. Bu, hem dünyada hem ahirette geçerli olan ilahi bir kanundur. Bu ayet, Müslümanlara şu önemli dersi verir: Geçmişle avunmak, atalarla övünmek ve başkalarının hatalarını bahane ederek sorumluluktan kaçmak, kişiyi asla kurtuluşa götürmez. Kurtuluş, ancak kendi nefsini hesaba çekmek, Allah'ın emirlerine uymak ve yasaklarından kaçınmakla mümkündür.

Bu ilahi mesaj, her birimize şu soruyu sordurmalıdır: "Ben bugün ne yaptım? Hesap gününde bana ne sunacağım?" Unutmayalım ki, hiçbir anne baba evladının, hiçbir evlat da anne babasının günahını yüklenmeyecektir. Herkes kendi kazancıyla karşılık bulacaktır. Öyleyse en hayırlı kazanç, Allah'ın rızasını kazandıracak olan iman ve salih ameldir. Bu fırsatı değerlendirin, çünkü ölüm her an gelebilir ve herkes yaptığıyla baş başa kalacaktır.