Baqara surasi — Oyat 134

تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُم مَّا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ

Қалималар маънолари:

• خَلَتْ – ўтиб кетди, дунёдан ўтди.
• أُمَّةٌ – жамоат, авлод.
• كَسَبَتْ – қилган амали, эришган нарсаси.

Тафсир:

Бу оятда Аллоҳ таоло мўминларга ўтган умматлар ҳақида сўз очиб, уларнинг ҳолатини баён қилади. Яъни, сизлардан олдин ўтган бу умматлар — улар ҳам ўз замонларида яшаб, ўз амалларини қилиб ўтдилар. Улар учун фақат ўзлари қилган яхши ёки ёмон амалларининг мукофоти ёки жазоси бор. Сизлар учун эса ўз амалларингизнинг натижаси бўлади. Сизлар уларнинг қилган ишлари тўғрисида сўроққа тутилмайсизлар, улар ҳам сизларнинг амалларингиз учун жавобгар эмаслар.

Бу оят инсонларга катта бир ҳақиқатни ўргатади: ҳар бир инсон ўз амали учун жавобгардир. На бировнинг гуноҳи бошқа бировга юкланади, на бировнинг савобли иши бошқасига фойда беради. Ҳар ким қилган ишига яраша мукофот ёки жазо олади. Шунинг учун ўтганларнинг ишлари билан овора бўлиб, ўз амалларимизни унутиб қўймаслигимиз керак. Асосий эътибор ўзимизнинг эътиқодимиз, ибодатимиз ва ахлоқимизга қаратишимиз лозим.

Аллоҳ таоло одилдир — ҳеч кимга ноҳақлик қилмайди. Ҳар бир инсон ўзи қилган амалининг натижасини кўради. Бу оят бизга ўтган авlodларнинг фақат яхшиликларидан ибрат олишни, уларнинг хато ва гуноҳларидан эса сабоқ чиқаришни ўргатади. Леkin уларнинг амаллари бизга ўтмайди, бизнинг амалларимиз ҳам уларга фойда бермайди. Ҳар ким ўз қилмиши учун жавобгар.

Эй мўмин бандалар! Бу ҳақиқатни англаб, ўз ҳаётимизни тўғри йўлга солишимиз, яхши амаллар қилишга шошилишимиз керак. Чунки биз ҳам бир кун ўтамиз, вақтимиз келганда биз ҳам ўз амалларимиз билан юзма-юз қоламиз. Аллоҳ таоло бизларни ҳаммамизни тўғри йўлга бошласин ва қилган яхши амалларимизни қабул айласин. Охиратда эса бизларни жаннатига киритсин. Омин!