Sura Al-Bakara — Werset 188

Znaczenie wybranych słów:

• لَا تَأْكُلُوا – nie zjadajcie, nie przejmujcie, nie konsumujcie (w znaczeniu: nie zawłaszczajcie).
• أَمْوَالَكُم بَيْنَكُم – waszych majątków między sobą (tj. jedni drugich).
• بِالْبَاطِلِ – w sposób niesprawiedliwy, bezprawny, bez słusznej podstawy.
• وَتُدْلُوا بِهَا – nie przekazujcie jej (tj. sprawy majątkowej) – nie wnoście jej.
• إِلَى الْحُكَّامِ – do sędziów, władz rozstrzygających spory.
• فَرِيقًا – część, grupę, odłam.
• بِالْإِثْمِ – w sposób grzeszny, przez postępek zabroniony.
• وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ – a wy wiecie (że jest to zakazane i niesprawiedliwe).

Tafsir (wyjaśnienie) wersetu:

Bóg – Wszechmogący i Najwyższy – zakazuje wiernym, aby jedni z nich zjadali (przywłaszczali sobie) majątki innych w sposób bezprawny i niesprawiedliwy. Chodzi tu o wszelkie formy zdobywania cudzego mienia bez słusznej podstawy, takie jak: kradzież, oszustwo, zdrada, wymuszenie, lichwa (riba), przekupstwo, fałszywe przysięgi, czy też wykorzystywanie innych w jakikolwiek nieuczciwy sposób. Wszystko to jest zakazane i stanowi „zjadanie majątku w sposób bezprawny”.

Następnie Bóg zakazuje drugiej praktyki, a mianowicie: wnoszenia tych sporów majątkowych do sędziów i władz w celu uzyskania wyroku na swoją korzyść, mimo że strona wie, iż racja nie leży po jej stronie. Chodzi o sytuację, gdy ktoś przedstawia fałszywe dowody, składa kłamliwe świadectwa lub daje łapówkę, aby sędzia przyznał mu część majątku innych ludzi. W ten sposób człowiek ten zjada cudze mienie „z grzechem”, czyli w sposób obciążony winą i nieposłuszeństwem wobec Boga.

Na końcu wersetu Bóg podkreśla: „a wy wiecie” – czyli doskonale zdajecie sobie sprawę z tego, że to, co czynicie, jest zakazane i niesprawiedliwe. Świadome popełnianie grzechu jest jeszcze cięższe i pociąga za sobą większą karę, ponieważ człowiek nie może usprawiedliwić się niewiedzą.

Korzyści i nauki płynące z wersetu:

1. Ochrona majątku i praw innych ludzi – Islam przywiązuje ogromną wagę do poszanowania cudzej własności. Zakaz ten buduje sprawiedliwe społeczeństwo, w którym nikt nie czuje się zagrożony utratą swojego mienia w sposób nieuczciwy.
2. Uczciwość w sporach i przed sądem – Werset uczy, że nawet w sytuacji konfliktu nie wolno uciekać się do kłamstwa, fałszywych świadectw czy przekupstwa. Muzułmanin powinien być prawdomówny i sprawiedliwy, nawet jeśli miałoby to oznaczać stratę materialną.
3. Świadomość grzechu – Człowiek, który wie, że postępuje źle, a mimo to to czyni, popełnia grzech cięższy. Werset ten zachęca do refleksji nad własnym postępowaniem i do powstrzymania się od czynów, co do których mamy pewność, że są zabronione.
4. Czystość serca i majątku – Zarabianie i utrzymywanie się w sposób dozwolony (halal) oczyszcza serce, rodzinę i całe społeczeństwo. Natomiast majątek zdobyty w sposób bezprawny nie przynosi błogosławieństwa i może być źródłem nieszczęść w życiu doczesnym i wiecznym.
5. Sprawiedliwość jako fundament wspólnoty – Przestrzeganie tego zakazu buduje zaufanie między ludźmi, umacnia więzi społeczne i sprawia, że wspólnota muzułmańska staje się wzorem uczciwości i prawości dla innych.