Baqara surasi — Oyat 193

Kalimalarning ma'nolari:

• Fitna – bu yerda shirk (Allohga sherik keltirish) va musulmonlarni dindan qaytarish ma'nosida.
• Din – ibodat va itoat ma'nosida.
• Udvon – zulm, tajovuz va haddan oshish ma'nosida.

Tafsir:

Ey mo'minlar! Sizlar mushrklar bilan jang qilishda davom etinglar, toki ularning shirki va dindan qaytarishlari bartaraf bo'lmaguncha, va ibodat faqat Allohga xolis qilinib, Undan boshqaga sig'inilmaydigan bo'lmaguncha. Ya'ni, jangning maqsadi – yer yuzida fitnani (shirk va dindan qaytarishni) yo'q qilish va Allohning dini ustun bo'lishini ta'minlashdir. Agar ular shirkdan va musulmonlarga qarshi kurashdan to'xtasalar, sizlar ham ularga qarshi jangni to'xtatinglar. Chunki jang va tajovuz faqat zulm qiluvchilarga – ya'ni kufrda davom etib, Allohning yo'lidan to'suvchi va boshqalarni ham dindan qaytaruvchi kimsalarga nisbatan bo'ladi. Holbuki, ular to'xtaganlarida, ularga qarshi jang qilish zulm bo'lib qoladi.

Foydalar:

• Islomda jang qilishdan maqsad – odamlarni majburlab dinni qabul qildirish emas, balki zulm va fitnani yo'q qilish, insonlarning e'tiqod erkinligini himoya qilishdir.
• Musulmonlar dushmanga nisbatan ham adolatli bo'lishlari lozim; agar dushman sulhga moyil bo'lsa, jangni to'xtatish – islomiy odobdir.
• Bu oyat musulmonlarga rahm-shafqat va insonparvarlik ruhini o'rgatadi – jang ham faqat zarurat bo'lganida va faqat zolimlarga qarshi olib boriladi.
• Din erkinligi va e'tiqod xotirjamligi – Islom himoya qiladigan eng oliy qadriyatlardandir.