Аль-Фуркан сүресі — Аят 18

1. Сөздердің мағынасы:

• سُبْحَانَكَ: Сені барлық кемшіліктен пәк деп танып, ұлықтау.
• يَنبَغِي: Лайық болу, жарасу, дұрыс болу.
• أَوْلِيَاءَ: Достар, қамқоршылар, иелер.
• مَتَّعْتَهُمْ: Оларға дүние ләззаттарын бердің, пайдаландырдың.
• نَسُوا الذِّكْرَ: Олар Аллаһты еске алуды, яғни иман мен таухидті ұмытты.
• بُورًا: Халік болған, жойылған, зиянға ұшыраған қауым.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһтан өзгеге құлшылық етілген нәрселер (періштелер, пайғамбарлар, әулиелер немесе басқа да мақұлықтар) Қиямет күні Аллаһтың алдында былай дейді: «Уа, Раббымыз! Сені барлық кемшіліктен пәк деп ұлықтаймыз. Сенің орныңа басқаны дос, қамқоршы етіп алуымыз мүмкін емес еді, бізге ондай нәрсе лайық та емес. Біз Сенен басқаға құлшылық етуге шақырмадық, оған разы да болмадық». Алайда бұл адамдарға және олардың ата-бабаларына дүниенің түрлі нығметтерін, байлық пен денсаулықты бердің, оларға мүмкіндік бердің. Сол нығметтерге масаттанып, олар Сені еске алуды, Сені тануды және Саған құлшылық етуді ұмытып кетті. Олар Сенен басқаларға құлшылық етіп, ширкке батты. Осылайша олар адасушылық пен қасіретке толы, халік болған, жойылуға лайық қауымға айналды.

1. Осы аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Аллаһтың әділдігін және Оның жалғыз екенін көрсетеді. Аллаһтан өзгеге құлшылық етушілер мен олардың серік қосқан нәрселері арасындағы айырмашылықты айқындайды.
• Дүние нығметтерінің молдығы адамды Аллаһты еске алудан айырып қоюы мүмкін екенін ескертеді. Сондықтан нығметке масаттанбай, Аллаһты үнемі еске алу керек.
• Аллаһқа серік қосу – үлкен қасірет пен жойылуға әкелетін ауыр күнә. Бұл аят мұсылмандарды таухидті сақтауға, тек Аллаһқа құлшылық етуге шақырады.
• Аллаһтың берген нығметтері – Оның рақымы мен мейірімінің белгісі. Бірақ бұл нығметтер адамды Аллаһтан алыстатпай, керісінше Оған жақындатуы тиіс.
• Ислам – адамды дүниеге құл болудан құтқарып, тек Аллаһқа құлшылық етуге бағыттайтын тура жол. Бұл аят мұсылманды иман мен ихласқа, Аллаһты еске алуға шақырады.