Surah Al-Furqan — Ayat 54

Makna Perkataan:

• Al-Mā’: Air mani (nutfah) lelaki dan perempuan.
• Nasaban: Keturunan daripada pihak lelaki (bapa) yang menjadi hubungan kekeluargaan.
• Ṣihran: Hubungan kekeluargaan melalui perkahwinan (besan, ipar, mentua).

Tafsiran Ayat:

Allah SWT menegaskan kekuasaan-Nya yang tiada tandingan dalam mencipta manusia. Daripada setitis air yang hina (air mani), Allah menjadikan seorang manusia yang sempurna kejadiannya. Daripada manusia inilah Allah mewujudkan dua jenis hubungan kekeluargaan yang menjadi asas kepada kehidupan bermasyarakat: pertama, hubungan *nasab* iaitu pertalian darah melalui keturunan daripada pihak lelaki; kedua, hubungan *ṣihr* iaitu pertalian kekeluargaan yang terhasil melalui perkahwinan, seperti hubungan mentua dengan menantu, ipar, dan sebagainya.

Allah menjadikan lelaki sebagai pembawa keturunan (nasab) dan perempuan sebagai pihak yang menjalinkan hubungan kekeluargaan melalui perkahwinan (ṣihr). Ini menunjukkan betapa halusnya perancangan Allah dalam mengatur sistem kekeluargaan dan kemasyarakatan manusia. Sesungguhnya Tuhanmu – wahai Rasulullah – Maha Berkuasa atas segala sesuatu, tidak ada satu pun yang sukar bagi-Nya. Daripada air yang hina, Dia menjadikan manusia yang mulia; daripada setitis nutfah, Dia menjadikan pelbagai bangsa dan keturunan; dan daripada hubungan yang kecil, Dia menjalinkan ikatan kekeluargaan yang kukuh.

Pengajaran dan Seruan:

Wahai saudara seislam, renungkanlah kebesaran Allah dalam ayat ini! Daripada setitis air yang tidak bernilai, Allah mencipta manusia yang menjadi khalifah di muka bumi. Lalu Allah aturkan hubungan *nasab* dan *ṣihr* sebagai tali silaturahim yang menghubungkan hati-hati manusia. Justeru, jagalah hubungan kekeluargaanmu, hubungkanlah silaturahim antara kaum kerabat, dan hormatilah ikatan perkahwinan sebagai satu nikmat yang agung daripada Allah. Sesungguhnya Allah yang mencipta hubungan ini Maha Kuasa untuk membalas kebaikan orang yang menyambung silaturahim dan menghukum orang yang memutuskannya. Maka bersyukurlah kepada Allah yang telah menjadikanmu sebahagian daripada keluarga dan masyarakat yang saling menyayangi, dan perbanyakkanlah doa agar Allah memelihara hubungan kekeluargaanmu hingga ke akhir hayat.