روم سۈرىسى — ئايەت 30

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• ئەقىم (أَقِمْ): تىك تۇرغۇز، يۆنىلىش قىل، مۇستەھكەم تۇت.
• ۋەجھەكە (وَجْهَكَ): يۈزۈڭنى، يەنى پۈتۈن ۋۇجۇدۇڭنى، ئۆزۈڭنى.
• ھەنىيفا (حَنِيفًا): ھەق دىنغا مەيل قىلغۇچى، بارلىق بۇزۇلغان دىنلاردىن يۈز ئۆرۈپ، پەقەت ئىسلامغا يۆنىلگۈچى.
• فىترەت (فِطْرَةَ): يارىتىلىش، تەبىئىي خىلقەت، ئاللاھ تائالا ئىنساننى ياراتقان ئەسلى تەبىئەت.
• لَا تَبْدِيلَ لِخَلْقِ اللَّهِ: ئاللاھنىڭ يارىتىشىنى ئۆزگەرتىش يوق — يەنى ئاللاھنىڭ دىنىنى ئۆزگەرتۈش، بۇرمىلاش بولمايدۇ.
• ئەد-دىنۇل-قەييىم (الدِّينُ الْقَيِّمُ): توغرا، مۇستەھكەم، ھېچقانداق ئېغىشى يوق دىن.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر! سەن ۋە ساڭا ئەگەشكەن مۇئمىنلەر، يۈزۈڭلارنى، يەنى پۈتۈن ۋۇجۇدۇڭلارنى ۋە قەلبىڭلارنى ئاللاھ تائالا بۇيرۇغان ھەق دىنغا قارىتىڭلار. بارلىق بۇزۇلغان، ئۆزگەرتىلگەن ۋە بىكار قىلىنغان دىنلاردىن يۈز ئۆرۈپ، پەقەت ئىسلام دىنىغا مەيل قىلىڭلار. بۇ ئىسلام دىنى ئاللاھ تائالا ئىنسانلارنى يارىتىشتىن ئىلگىرى ئۇلارنىڭ تەبىئىتىگە ئورنىتىپ قويغان فىترەت دىنىدۇر — يەنى ئاللاھنى بىر دەپ تونۇش، ئۇنىڭغا ئىبادەت قىلىش تەبىئىتىدۇر. ئاللاھنىڭ يارىتىشىنى ۋە ئۇ بەلگىلىگەن دىننى ئۆزگەرتىش، بۇرمىلاش ھەرگىز بولمايدۇ. مۇشۇ ئىسلام دىنى ئەڭ توغرا، ئەڭ مۇستەھكەم ۋە ھېچقانداق ئېغىشى يوق دىندۇر. ئەمما ئىنسانلارنىڭ كۆپچىلىكى بۇنىڭ ھەق دىن ئىكەنلىكىنى، شۇنداقلا ئۇنىڭ ئەڭ توغرا يول ئىكەنلىكىنى بىلمەيدۇ. ئۇلار ئويلىنىپ، پىكىر يۈرگۈزمىگەنلىكى ئۈچۈن ھەقىقەتنى چۈشەنمەيدۇ.

3) دەۋەت ۋە نەسىھەت:

ئەزىز قېرىنداشلار! ئاللاھ تائالا بىزنى ئىسلام فىترىتى بىلەن يارىتىپتۇ. قەلبىمىزنىڭ چوڭقۇر قاتلاملىرىدا ئاللاھقا بولغان ئېتىقاد ۋە ئۇنىڭغا قۇل بولۇش تەبىئىتى ياتىدۇ. شۇڭا بىز ھەر قانداق گۇمان ۋە ئىككىلىنىشتىن خالىي بولۇپ، پۈتۈن ۋۇجۇدۇمىز بىلەن ئىسلام دىنىغا يۆنەيلىك! بۇ دىن بىزنىڭ ئەسلى تەبىئىتىمىزگە ئۇيغۇن، روھىمىزغا شىپا، قەلبىمىزگە نۇر، ھاياتىمىزغا يۆنىلىش بولىدىغان ئەڭ ئۇلۇغ نېئمەتتۇر. ئاللاھنىڭ بىزگە ئاتا قىلغان بۇ پاك فىترىتىنى ھەر قانداق خۇراپات، بىدئەت ۋە بۇزۇق ئېتىقادلاردىن ساقلايلىك. ئىسلام دىنىغا مەھكەم ئېسىلىپ، ئۇنىڭ تەلىماتلىرىنى ھاياتىمىزنىڭ ھەر ساھەسىدە ئەمەلىيلەشتۈرەيلىك. ئۇنىڭدىن باشقا يوللارنىڭ ھەممىسى ئېغىش ۋە زىيانلىق يوللاردۇر. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەق دىندا مۇستەھكەم قىلىپ، ئاخىرەتتە ئۇنىڭ رازىلىقىغا ۋە جەننىتىگە نائىل قىلغاي!