فصلت سۈرىسى — ئايەت 17

سۆز ئىزاھاتى:

• ثَمُودُ: سەمۇد قەۋمى، پەيغەمبەر سالىھ ئەلەيھىسسالامنىڭ قەۋمى.
• فَهَدَيْنَاهُمْ: ئۇلارغا ھەق يولىنى كۆرسەتتۇق، يەنى روشەن بايان قىلدۇق.
• فَاسْتَحَبُّوا: ئۇلار تاللىدى، ياخشى كۆردى.
• الْعَمَىٰ: كۆرۈرمەسلىك، بۇ يەردە كۇفرى ۋە گۇمراھلىق مەنىسىدە.
• الْهُدَىٰ: ھىدايەت، توغرا يول، ئىمان.
• صَاعِقَةُ: چاقماق، قاتتىق ئاۋاز ياكى ئازاب، بۇ يەردە ھالاك قىلغۇچى ئازاب مەنىسىدە.
• الْعَذَابِ الْهُونِ: خار قىلغۇچى ئازاب، رەسۋا قىلىدىغان جازا.
• يَكْسِبُونَ: ئۇلار قىلىۋاتقان ئەمەللەر، كەسب قىلغان ئىشلار.

تەپسىر:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە سەمۇد قەۋمىنىڭ ئەھۋالىنى بايان قىلىپ، ئۇلارغا ھەق يولىنى ئوچۇق كۆرسەتكەنلىكىنى، پەيغەمبەر ئارقىلىق توغرا يولنى روشەن بايان قىلغانلىقىنى خەۋەر بېرىدۇ. ئەمما ئۇلار ھىدايەتنى قوبۇل قىلماي، ئەكسىچە گۇمراھلىقنى ۋە كۇفرىنى تاللاپ، ئىمان ۋە توغرا يولنىڭ ئورنىغا زىيانلىق يولنى ئەۋزەل كۆردى. شۇ سەۋەبتىن ئۇلارنى خار قىلغۇچى، رەسۋا قىلغۇچى ئازابنىڭ چاقماقى ھالاك قىلدى. بۇ جازا ئۇلارنىڭ كۇفرى ۋە گۇناھ-مەئسىيەتلىرى تۈپەيلىدىن بولدى.

بۇ ئايەتتىن ئىبرەت شۇكى، ئاللاھ ھەر بىر ئىنسانغا ھەقنى كۆرسىتىپ، توغرا يولنى بايان قىلىدۇ. ئەمما ئىنسان ئۆز ئىختىيارى بىلەن ياخشى يولنى تاللاشى كېرەك. كىمكى ھىدايەتنى قوبۇل قىلسا، نىجات تاپىدۇ؛ كىمكى گۇمراھلىقنى تاللىسا، ئاقىۋىتى ھالاكەت بولىدۇ. ئاللاھ تائالا بىزنى ھىدايەت يولىدا مۇستەھكەم قىلىپ، گۇمراھلىقتىن ساقلىسۇن.