سوره جاثیه — آیه 10

معانی کلمات:

• مِن وَرَائِهِمْ: در پیش روی آنان، یعنی در برابرشان و در انتظارشان.
• جَهَنَّمُ: دوزخ و آتش سوزان.
• لَا یُغْنِی: بی نیاز نمی‌کند و دفع نمی‌کند.
• مَا کَسَبُوا: آنچه به دست آوردند از مال و فرزند و اموال.
• أَوْلِیَاءَ: یاران و معبودانی که به جای خدا برگزیدند.

تفسیر آیه:

در پیش روی این استهزاکنندگانِ آیات الهی، دوزخ است که در انتظار آنان است و در برابر دیدگانشان قرار دارد. نه اموالی که در دنیا اندوختند و نه فرزندانی که مایه فخر و قدرت خود می‌دانستند، هیچ‌کدام آنان را از عذاب الهی نجات نمی‌دهند و سودی به حالشان ندارند. همچنین معبودانی که به جای خداوند برای خود برگزیدند و به آنان امید بسته بودند، در آن روز هیچ کمکی به آنان نخواهند کرد و نمی‌توانند ذره‌ای از عذاب را از آنان دفع نمایند. برای اینان عذابی بزرگ و دردناک است که توان تحمل آن را ندارند.

فواید و پیام‌های آیه:

1. پرهیز از تکیه بر امکانات دنیوی: این آیه به ما می‌آموزد که مال و فرزند و هر آنچه در دنیا به دست می‌آوریم، اگر در راه رضای الهی نباشد، در روز قیامت هیچ سودی برای ما نخواهد داشت. پس باید از این نعمت‌ها در مسیر طاعت خداوند استفاده کنیم.
2. بطلان شرک و بت‌پرستی: معبودان دروغین، هرگز نمی‌توانند در سختی‌ها به انسان کمک کنند. تنها خداوند است که سود و زیان را در دست دارد و باید تنها به او دل بست و از غیر او ناامید شد.
3. هشدار به مستهزئان: کسانی که آیات خدا را به سخره می‌گیرند، باید بدانند که عذاب الهی در انتظار آنان است و هیچ قدرتی نمی‌تواند آنان را از این عذاب بازدارد. این هشدار، دعوتی است به بازگشت به سوی خداوند و ترک استهزا و تکذیب.
4. ایمان به آخرت، عامل اصلاح رفتار: باور به اینکه در پیش روی ما جهنم یا بهشت است، انسان را به تقوا و انجام اعمال صالح ترغیب می‌کند و از گناه و غفلت بازمی‌دارد. این آیه، بیدارباشی است برای آنان که در خواب غفلت فرو رفته‌اند.