Ahqof surasi — Oyat 34

Kalimalarning ma'nolari:

• يُعْرَضُونَ – ular (do‘zaxga) keltirilib, ko‘rsatiladilar.
• بِالْحَقِّ – haq, rost (azob haqiqatan ham haq ekanligi).
• بَلَى – ha, albatta (tasdiqlash so‘zi).
• فَذُوقُوا – endi tatib ko‘ringlar (azobni his qilinglar).

Tafsir:

Qiyomat kuni kofir bo‘lganlar do‘zax oloviga keltirilib, ularga azob ko‘rsatiladi. Shunda ularga tanbeh va ogohlantirish tariqasida: "Bu azob haq emasmidi? Sizlar dunyoda buni yolg‘on deb hisoblagan edingizlar-ku, endi o‘zingiz ko‘rib turibsizlar!" – deyiladi. Ular o‘sha paytda, iymon keltirish foyda bermaydigan bir holatda, tavba qilish imkoni yo‘qolganda: "Ha, Parvardigorimizga qasamki, bu azob haqdir!" – deb tasdiqlaydilar. Ammo bu tasdiq ularga hech qanday foyda bermaydi. Shunda ularga: "Endi azobni tatib ko‘ringlar! Chunki sizlar dunyoda Allohning oyatlarini inkor etib, kufrda davom etgan edinglar. Mana shu kufringizning jazosi!" – deyiladi.

Foydalar:

• Qiyomat kuni har bir inson o‘z qilmishlariga guvoh bo‘ladi va haqiqatni tan oladi, lekin bu tan olish kechikkan va foydasiz bo‘ladi. Shuning uchun haqiqatni dunyoda, imkon bor paytda tan olish va unga amal qilish zarur.
• Kofirlar azobni ko‘rganda ham, ularning iymon keltirishlari qabul qilinmaydi. Bu esa mo‘minlarga ibratdirki, imon va taqvo bilan yashashlari kerak.
• Allohning va’dasi haqdir – do‘zax va jannat bor. Bu haqiqatni inkor etganlar oxiratda o‘z xatolarini tan olishga majbur bo‘ladilar, ammo bu ularga foyda bermaydi.
• Ushbu oyat mo‘minlarga sabr va shukr qilishni o‘rgatadi: ular dunyoda qiyinchiliklarga duch kelganlarida, oxiratda kofirlarning azobini eslab, Allohga shukr qilishlari va iymonda mustahkam bo‘lishlari lozim.