Мухаммад сүрөсү — Аят 31

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ — «Биз силерди сөзсүз сынайбыз». «Балва» деген сөз араб тилинде сыноо, текшерүү, айкындоо маанисин билдирет. Бул жерде Аллах Таала пенделерин сыноо аркылуу алардын чыныгы абалын ачыкка чыгарат.
• الْمُجَاهِدِينَ — «жихад кылгандар», башкача айтканда Аллахтын жолунда күрөшкөн, душманга каршы согушкан адамдар.
• الصَّابِرِينَ — «сабыр кылгандар», кыйынчылыкка, согуштун оордугуна, жоготууларга чыдаган адамдар.
• نَبْلُوَا أَخْبَارَكُمْ — «силердин абалдарыңарды, иш-аракеттериңерди сынап, ачыкка чыгарабыз». Бул жерде «ахбар» сөзү сырткы көрүнүштү гана эмес, адамдын ички абалын, ниетин жана амалдарынын чыныгы жүзүн билдирет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта ыймандуу адамдарга кайрылып, аларды сыноого туш кыларын билдирет. Бул сыноо — жихад жана согуш аркылуу болот. Аллах аларга душманга каршы күрөшүүнү, оор шарттарда сабыр кылууну буйруйт. Бул сыноонун максаты — Аллахтын илиминде башынан эле белгилүү болгон нерсени иш жүзүндө ачыкка чыгаруу. Башкача айтканда, ким чындап Аллахтын жолунда жихад кылат, ким сабыр кылат, ким чынчыл, ким жалганчы — ушул сыноо аркылуу айкын болот. Аллах алардын сөздөрүн жана иш-аракеттерин сынап, ар бир адамдын чыныгы жүзүн ачат. Бул аят ыймандууларга сыноонун зарылдыгын жана анын акыбетинин жакшылыкка экенин түшүндүрөт. Сыноо — ыймандын чыныгы даражасын аныктоочу курал. Ким сыноодо сабыр кылса, Аллах ага жардам берет жана акыретте улуу сыйлыктарды берет.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллах пенделерин таштап койбойт: Аллах ыймандууларды сынайт, бирок бул сыноо аларды таштап коюу эмес, тескерисинче, аларды тазалап, даражасын көтөрүү үчүн. Бул — Аллахтын адилеттигинин жана мээриминин белгиси.
• Жихад жана сабыр — жогорку даражалуу амалдар: Бул аят жихад менен сабырдын канчалык маанилүү экенин көрсөтөт. Аллах аларды өзгөчө атап, аларды сыноонун негизги өлчөмү кылган. Бул амалдардын аркасында адам Аллахтын ыраазылыгына жана бейишке жетет.
• Сыноо — ыймандын чыныгы сынагы: Ар бир адам сыноого туш болот. Бирок сыноодо сабыр кылган, Аллахтын буйругун аткарган адам гана чыныгы ыймандуу боло алат. Бул аят бизди сыноолорго даяр болууга, сабыр кылууга жана Аллахка таянууга чакырат.
• Аллахтын илими чексиз: Аллах баарын башынан эле билет, бирок сыноо аркылуу адамдарга өздөрүнүн чыныгы жүзүн көрсөтөт. Бул — Аллахтын илиминин кемчиликсиздигинин жана адилеттигинин далили.
• Ислам — кыйынчылыкка чыдамдуулук дини: Ислам адамды кыйынчылыкка сабыр кылууга, курмандыкка даяр болууга үйрөтөт. Бул дин адамды алсыз кылбайт, тескерисинче, күчтүү, сабырдуу жана туруктуу кылат. Ошондуктан ислам — адамдын рухун көтөрүүчү, ага максат жана маани берүүчү дин.