Аль-Муджадиля сүрәсе — Аять 18

Сүзләрнең мәгънәләре:

• يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللهُ جَمِيعًا — Аллаһ аларны барысын да терелтәчәк көнне.
• فَيَحْلِفُونَ لَهُ — Алар Аллаһка ант итәрләр.
• كَمَا يَحْلِفُونَ لَكُمْ — Ничек сезгә (дөньяда) ант иткән булсалар, шулай ук.
• وَيَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ عَلَى شَيْءٍ — Һәм алар үзләренең (бу ялган антларының) аларга файда китерәчәгенә ышаналар.
• أَلَا إِنَّهُمْ هُمُ الْكَاذِبُونَ — Әгаһ булыгыз, алар чыннан да ялганчылардыр.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә мөнафикъларның кыямәт көнендәге хәлләрен сөйли. Ул көнне Аллаһ аларны барысын да каберләреннән терелтеп чыгарыр. Алар, дөньяда мөселманнарга ялган ант иткән кебек, Аллаһ хозурында да ант итеп: "Без иман китергән идек, без мөселманнар идек", — дип әйтерләр. Алар үзләренең бу ялган антлары Аллаһ каршында да файда бирер, аларны ґәзаптан коткарыр дип уйларлар. Ләкин аларның бу өметләре буш хыял гына булып чыгар. Аллаһы Тәгалә аларның йөрәкләрендәге явызлыкны, имансызлыкны бик яхшы белә. Шуңа күрә аять ахырында: "Әгаһ булыгыз, әлбәттә, алар — чын ялганчылар", — дип әйтелә. Аларның ялганчылыклары ике дәрәҗәдә: беренчесе — дөньяда мөселманнарны алдап, ялган ант итүләре; икенчесе — Аллаһы Тәгаләгә каршы ялган ант итеп, Аның белән алдашырга тырышулары. Бу — иң зур ялганчылык, чөнки алар Яшеренне дә, Ачыкны да белүче Аллаһны алдарга телиләр.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһы Тәгаләнең белеме һәрнәрсәне колачлый — Ул кешеләрнең күңелләрендәге серләрне дә белә. Шуңа күрә Аны алдап булмый.
2. Ялган ант итү — бик зур гөнаһ, ул кешенең иманының көчсезлеген күрсәтә. Мөселман кешесе һәрвакыт дөрес сөйләргә, вәгъдәсендә төгәл булырга тиеш.
3. Кыямәт көнендә һәркем үз эшләренә күрә җавап бирәчәк. Ялган антлар, алдаулар ул көнне бернәрсәгә дә ярдәм итмәячәк.
4. Безнең өчен иң зур үрнәк — дөреслек, тугрылык һәм ихласлык. Аллаһы Тәгалә безнең эшләребезне генә түгел, ниятләребезне дә белә. Шуңа күрә без эшебездә дә, сүзебездә дә, йөрәгебездә дә ихлас булырга тиешбез.
5. Бу аять безгә мөселманнарның бер-берсенә карата дөрес мөгамәләдә булуын, ышанычны саклауны өйрәтә. Ялганчылык — имансызлык билгесе, ә дөреслек — иманның җимеше.