سوره حاقه — آیه 52

معانی کلمات:

• سَبِّحْ: تنزیه و پاک دانستن خداوند از هر عیب و نقصی.
• بِاسْمِ رَبِّكَ: با ذکر نام پروردگارت.
• الْعَظِيمِ: دارای عظمت و بزرگی بیپایان.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در پایان این سوره، پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوسلم) و همه مؤمنان را به تنزیه و تقدیس ذات پاک خویش فرمان میدهد. این آیه دستور میدهد که خداوند را از هر آنچه شایسته جلال و کمال او نیست — مانند شریک، فرزند، نقص، عجز و هر صفت ناقص — پاک و منزّه بدانیم و نام پروردگار بزرگ را با ذکر و عبادت، بر زبان جاری کنیم. این تنزیه، هم با قلب است (اعتقاد به پاکی ذات الهی) و هم با زبان (ذکر و ستایش) و هم با عمل (انجام عبادات خالصانه). چرا که خداوند، عظیم است و عظمت او فراتر از درک بشر، و سزاوار است که بنده در برابر این عظمت، به تسبیح و ستایش بپردازد. این آیه در حقیقت خلاصهای از دعوت همه پیامبران است: اینکه انسانها خدا را بشناسند، او را از هر نقصی منزّه بدانند و با یاد او دلهایشان آرامش یابد.

فواید و پیامهای آیه:

• تسبیح و تنزیه خداوند، نشانه ایمان و بندگی خالصانه است و انسان را از غفلت و گناه دور میسازد.
• یاد خداوند عظیم، به انسان آرامش، امید و قدرت میدهد و او را در برابر سختیهای زندگی استوار میسازد.
• این آیه به ما میآموزد که در همه حال — چه در شادی و چه در سختی — زبان و دل ما به ذکر خدا مشغول باشد، زیرا او سزاوار ستایش و عظمت است.
• شناخت عظمت خداوند، انسان را متواضع میکند و او را از تکبر و خودبینی بازمیدارد، چرا که در برابر خالق بیهمتا، هیچ موجودی شایسته بزرگنمایی نیست.