سورت اعراف — آیت 39

د مهمو کلمو معنا:

• أُولَاهُمْ: لومړني، مشران او قومندانان (چې مشري يې کوله).
• أُخْرَاهُمْ: وروستني، پيروان او عوام (چې پسې تللي وو).
• فَمَا كَانَ لَكُمْ عَلَيْنَا مِن فَضْلٍ: نو تاسو پر موږ هېڅ برتري نه لرئ.

تفسير:

د قيامت په ورځ به د دوزخ مشران او قومندانان خپلو پيروانو ته ووايي: تاسو پر موږ هېڅ برتري نه لرئ، ځکه چې تاسو او موږ دواړه په کفر او ګناه کې سره برابر يو. موږ تاسو ته د حق لار نه وه ښودلې، بلکې تاسو په خپله خوښه زموږ پيروي وکړه او د باطل لار مو غوره کړه. نو اوس چې تاسو د عذاب سره مخامخ يئ، نو زموږ پر ضد داسې څه ادعا مه کوئ چې موږ تاسو ګمراه کړي وي؛ ځکه چې تاسو پخپله د خپلو کړنو مسؤل يئ. الله تعالی به بيا دوی ټولو ته وفرمايي: تاسو ټول د دوزخ عذاب وڅکئ، ځکه چې تاسو په دنيا کې کفر او معاصي کولې او د خپلو کړنو سزا يې اوس ګورئ.

فايدې:

1. په قيامت کې به هيڅوک د بل په بهانه د عذاب څخه نه شي خلاصېدای؛ هر څوک به د خپلو کړنو حساب ورکوي.
2. د مشرانو او پيروانو ترمنځ به په دوزخ کې يو بل ته د ملامتۍ خبرې وي، خو دا به هيڅ ګټه ونه لري.
3. دا آيت موږ ته ښيي چې بايد په خپله پوهه او عقل سره حق وپلټو او د بل چا د تقليد له امله د الله له لارې نه واړو.
4. د الله تعالی عدل بشپړ دی؛ هر چا ته به د هغه د عمل مطابق سزا يا جزا ورکول کېږي، او هيڅوک به له بل سره ظلم نه کېږي.
5. د دې آيت څخه دا درس هم اخلو چې بايد داسې مشران او قومندانان وټاکو چې د حق او صداقت لارښوونه وکړي، نه د باطل او ګمراهۍ لار.