Сураи Аль-Анфаль — Оят 74

1. Маънои калимаҳое, ки дар оят ниёз ба шарҳ доранд:

— «Ҳоҷару» (ҳиҷрат карданд): тарк кардани диёри худ ба қасди ҳифзи дину имон ва расидан ба сарзамине, ки дар он озодона ибодати Худоро ба ҷо оваранд.

— «Ҷоҳаду» (ҷиҳод карданд): саъю кӯшиш ва талош дар роҳи Худо барои баланд бардоштани калимаи ҳақ.

— «Овав» (паноҳ доданд): ҷой додан ва паноҳ додан ба муҳоҷирон.

— «Насару» (ёри доданд): дастгирӣ ва мадад расондан ба онҳо бо мол ва қувва.

— «Мағфира» (омурзиш): бахшиши гуноҳҳо аз ҷониби Худо.

— «Ризқун карим» (рӯзии некӯ): рӯзии фаровон ва арзанда, ки дар охират Ҷаннат аст.

1. Тафсири оят:

Худованд дар ин оят сифатҳои муъминони ростқавлро баён мекунад. Онҳое, ки ба Худо ва Паёмбараш имон оварданд ва ба хотири дини худ диёри хешро тарк карданд ва ба сӯи сарзамини ислом ё ҷое, ки метавонанд озодона Парвардигорашонро ибодат кунанд, ҳиҷрат карданд, ва дар роҳи Худо ҷиҳод намуданд барои баланд гардидани калимаи ҳақ, инчунин онҳое, ки муҳоҷиронро дар ҷои худ ҷой доданд, паноҳ доданд ва бо молу ҷону дастгирӣ ёришон расонданд — ҳаминҳо ҳастанд муъминони ҳақиқӣ ва комил дар имон. Онҳо имонро бо амалҳои некӯ тасдиқ карданд ва мӯҷиби онро ба ҷо оварданд. Барои чунин бандагони содиқ аз ҷониби Худо омурзиши гуноҳҳо ва рӯзии арзандаву фаровон аст, ки он Ҷаннати Наим мебошад. Дар он Ҷаннат ҳеҷ ранҷу миннат ва табъе нест, балки неъматҳои ҷовидонӣ ва пок мебошад. Ин оят такрор шудааст, зеро баъзе муҳоҷирон пеш аз сулҳи Ҳудайбия ҳиҷрат карда буданд ва баъзе баъд аз он, ва баъзе соҳиби ду ҳиҷрат буданд: ҳиҷрат ба Ҳабаша ва ҳиҷрат ба Мадина. Пас ояти аввал барои соҳибони ҳиҷрати якум ва ояти дуюм барои ҳиҷрати дуюм аст.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва мардумро ба ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

— Имон танҳо даъво нест, балки бо амалҳои некӯ ва қурбониҳо собит мешавад.

— Ҳиҷрат ва ҷиҳод дар роҳи Худо аз аломатҳои муъмини ҳақиқӣ буда, сабаби баланд шудани мартабаи инсон дар назди Худованд мегардад.

— Паноҳ додан ва ёрии муҳоҷирон низ ибодат ва кори некӯ аст ва муъминро дар сафи муъминони комил қарор медиҳад.

— Худованд ба бандагони содиқи худ омурзиш ва рӯзии некӯ ва ҷовидониро ваъда додааст, ки ин нишонаи меҳрубонӣ ва адолати Ӯст.

— Ин оят моро тарғиб мекунад, ки дар роҳи дин сабру қурбонӣ кунем ва ба ҳамдигарон ёрӣ расонем, то сазовори раҳмати Худо ва Ҷаннати Ӯ гардем.

— Қуръон китоби ҳидоят ва раҳмат аст ва ба мо роҳи саодати дунёву охиратро нишон медиҳад.