Takvir surasi — Oyat 9

Kalima ma'nolari:

• بِأَيِّ — qaysi, qanday
• ذَنبٍ — gunoh, ayb, jinoyat
• قُتِلَتْ — o'ldirildi (u — ayol kishilik olmoshi)

Tafsir:

Qiyomat kunida tiriklayin ko'milgan qizaloqdan so'raladi: "Sen qaysi gunohing evaziga o'ldirilding?" Bu savol unga azob berish uchun emas, balki unga tasalli berish va uni tiriklayin ko'mgan ota-onalarini sharmanda qilish uchundir. Chunki u hech qanday gunoh qilmagan edi. U begunoh edi. Uning "gunohi" faqatgina qiz bo'lib tug'ilgani edi. Holbuki, Islomdan oldingi johiliyat davrida arablar qiz farzandni or-nomus deb bilishar va uni tiriklayin ko'mib tashlashar edi. Qiyomat kuni mana shu begunoh qizaloq guvohlikka chaqiriladi va uning oldida unga zulm qilganlar jazolanishadi. Bu savol orqali Alloh taolo zolimlarga o'z qilmishlarining og'irligini anglatadi va mazlumlarga esa adolat qaror topishini bildiradi.

Foydalar:

1. Qiyomat kuni har bir zulmning hisobi so'raladi. Hech qanday begunoh qon to'kilishi bejiz ketmaydi. Bu mo'minlarga taskin, zolimlarga esa ogohlantirishdir.
2. Islom dini qiz farzandlarni tiriklayin ko'mish kabi vahshiy odatlarni butunlay yo'q qilgan va qizlarni izzat-ikromga sazovor qilgan. Bu Islomning inson huquqlariga, ayniqsa ayollar huquqiga bergan ulkan e'tiborini ko'rsatadi.
3. Qiyomat kuni har bir inson o'z qilmishlari uchun javob beradi. Zulm qilganlar, hatto o'z farzandlariga ham zulm qilganlar, qattiq jazolanishadi. Bu esa adolatli jamiyat qurishga undaydi.
4. Ushbu oyatda Alloh taolo mazlumlarning qadrini ulug'lab, ularning qiyomat kuni shohid bo'lishini va ularga adolat qaror topishini bildiradi. Bu mo'minlarga katta tasalli manbaidir.