Tövbə surəsi — Ayə 71

Mömin kişilər və mömin qadınlar bir-birinin dostlarıdırlar. Onlar yaxşılığı əmr edir, pislikdən çəkindirir, namazı qılır, zəkatı verir və Allaha və Onun Rəsuluna itaət edirlər. Allah onlara rəhm edəcəkdir. Şübhəsiz ki, Allah Qüdrətlidir, Müdrikdir. (Tövbə surəsi, 71-ci ayə)

Bəzi kəlmələrin izahı:

• Övliya (أَوْلِيَاء): Dostlar, yardımçılar, bir-birini dəstəkləyənlər deməkdir. Burada möminlərin iman bağı ilə bir-birinə bağlandığını və bir-birinin yanında durduğunu bildirir.
• Məruf (الْمَعْرُوف): Allahın bəyəndiyi, şəriətdə yaxşı sayılan hər bir əməl — tövhid, namaz, sədəqə, yaxşılıq və s.
• Münkər (الْمُنكَر): Allahın bəyənmədiyi, qadağan etdiyi hər bir iş — şirk, küfr, günah və pis əməllər.
• İqamətüs-salət (إِقَامَة الصَّلَاة): Namazı vaxtında, tam şəkildə, şərtlərinə və rüknlərinə riayət edərək qılmaq.

Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala mömin kişiləri və mömin qadınları bir yerdə zikr edərək onların ən gözəl sifətlərini bizə göstərir. Möminlər iman qardaşlığı sayəsində bir-birinin dostu, köməkçisi və dayaqıdırlar. Onlar arasında rəhmət, birlik və qarşılıqlı yardım hökm sürür — nə qadınlar kişilərdən ayrı, nə də kişilər qadınlardan ayrıdır; hamısı eyni iman bayrağı altında birləşir.

Onların ən mühüm xüsusiyyətlərindən biri yaxşılığı əmr etmək və pislikdən çəkindirməkdir. Yəni onlar yalnız özləri yaxşı işlər görməklə kifayətlənmir, həm də ətrafındakı insanları Allaha itaətə, tövhidə, namaza və hər bir xeyirli işə dəvət edir; küfrdən, şirkdən, haramdan və hər cür günahdan uzaq durmağa çağırırlar. Bu, İslam ümmətinin canlı və fəal olduğunu göstərən böyük bir vəzifədir.

Sonra Allah onların digər sifətlərini sadalayır: namazı qılırlar — yəni onu vaxtında, kamilliklə və ixlasla yerinə yetirirlər; zəkatı verirlər — mallarının bir hissəsini ehtiyac sahiblərinə çatdırır, cəmiyyətdə qardaşlıq və bərabərliyi gücləndirirlər; Allaha və Onun Rəsuluna itaət edirlər — həyatlarının hər sahəsində Allahın əmrlərinə və Peyğəmbərin (sallallahu aleyhi və səlləm) sünnəsinə tabe olurlar.

Bu gözəl sifətlərə sahib olanları Allah Öz rəhmətinə qovuşduracağını vəd edir. Bu vəd qəti və şübhəsizdir — Allah onları Öz mərhəməti ilə əhatə edəcək, günahlarını bağışlayacaq və Cənnətinə daxil edəcəkdir. Ayənin sonunda Allah Özünü Qüdrətli və Müdrik olaraq tanıdır: Onun qüdrəti sonsuzdur, heç kəs Ona mane ola bilməz; hikməti isə kamildir — hər şeyi yerli-yerində yaradır, idarə edir və hökm verir.

Ey insan! Bu ayə sənə göstərir ki, iman təkcə qəlbində saxlanılan bir hiss deyil — o, həyatında görünməli, əməllərində təzahür etməlidir. Mömin olmaq, yaxşılığa çağırmaq, pislikdən çəkindirmək, namaz qılmaq, zəkat vermək və Allaha itaət etmək deməkdir. Bu yolda sən də qoşul — Allahın rəhməti bu sifətlərə sahib olanları gözləyir. Uca Allah bizi də bu möminlərin sırasına qatsın və onlara vəd etdiyi rəhmətinə bizləri də şərik etsin. Amin.