Ар-Рад сүрөсү — Аят 22

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• صَبَرُوا (сабыр кылды): Кыйынчылыктарга, көңүл оорута турган нерселерге чыдап, токтоо болушту.
• ابْتِغَاءَ وَجْهِ رَبِّهِمْ (Раббилеринин жүзүн каалап): Аллахтын ыраазылыгын жана сыйлыгын гана көздөп, башка эч нерсени максат кылбай.
• أَقَامُوا الصَّلَاةَ (намазды толук аткарышты): Намазды бардык шарттарын, парыздарын, сүннөттөрүн так аткарып, туура окушту.
• أَنفَقُوا (садака кылышты): Аллах берген ырыскылардан жумшашты, сарпташты.
• سِرًّا وَعَلَانِيَةً (жашыруун жана ачык): Кээде жашыруун, кээде ачык түрдө садака беришти.
• يَدْرَءُونَ (четке кагышат, жок кылышат): Жамандыкты жакшылык менен жоюшат, кетиришет.
• بِالْحَسَنَةِ السَّيِّئَةَ (жакшылык менен жамандыкты): Бирөө жамандык кылса, ага жакшылык менен жооп беришет.
• عُقْبَى الدَّارِ (акырет үйүнүн акыбети): Аакыреттеги эң жакшы жыйынтык, бейиш.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала ыймандуу пенделеринин эң мыкты сапаттарын баяндайт. Алар — Раббилеринин ыраазылыгын гана көздөп, ар кандай кыйынчылыктарга, оорчулуктарга, көңүл оорута турган нерселерге сабыр кылган адамдар. Алар Аллахтын буйруктарын аткарууда, анын тыюуларынан тыйылууда да сабырдуу болушат. Ошондой эле алар намазды бардык шарттарын так сактап, толук түрдө аткарышат. Аллах берген ырыскылардан, байлыктардан алар милдеттүү зекетти да, ыктыярдуу садакаларды да беришет — кээде жашыруун, кээде ачык. Жашыруун берүү риядан (көрүнүү үчүн кылуудан) алыс болуу үчүн, ал эми ачык берүү башкаларга үлгү болуш үчүн. Дагы бир маанилүү сапаты — аларга бирөө жамандык кылса, ага жакшылык менен жооп беришет, жамандыкты жакшылык менен жок кылышат. Бул — жахилият доорундагы «көзгө көз, тишке тиш» деген каада-салттан так айырмаланган, исламдын асыл адеби. Ушундай сапаттарга ээ болгон адамдар үчүн акыретте эң жакшы акыбет — бейиш бар. Бул дүйнөдөгү азап-кыйынчылыктардын ордуна түбөлүк бакытка жетүү.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Сабырдуулук — ыймандын кооздугу: Турмушта кезиккен кыйынчылыктарга, оору-сыркоолорго, жакындарыбыздын жоготуусуна сабыр кылуу — Аллахтын сүйүктүү пенделеринин сапаты. Сабыр кылган адамга Аллах чоң сооп жана жеңилдик берет.
• Намаз — Раббибиз менен байланыш: Намазды толук аткаруу — жүрөктү тынчтандырат, жашоого маани берет. Ар бир намаз Аллах менен сүйлөшүү, Ага жакындашуу мүмкүнчүлүгү.
• Садака — береке жана жакшылык: Байлыктан берүү аны азайтпайт, тескерисинче берекесин көбөйтөт. Жашыруун берүү риядан сактайт, ачык берүү башкаларды жакшылыкка үндөйт.
• Жамандыкка жакшылык менен жооп берүү — чыныгы күч: Бул эң кыйын, бирок эң улуу адеп. Душманды да дос кыла ала турган күч — жакшылык. Ислам бизди ушундай бийик адепке чакырат.
• Акырет — чыныгы үй: Бул дүйнө убактылуу. Ал эми акыреттеги жакшы акыбет — бейиш — түбөлүк. Бул аят бизди ошол түбөлүк бакытка жетүүгө шыктандырат.