سوره رعد — آیه 22

معانی کلمات:

• یَدْرَءُونَ: دفع میکنند، برطرف میکنند.
• عُقْبَى الدَّارِ: سرانجام نیک و عاقبت بهشتی.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در ادامهی توصیف بندگان خردمند و پرهیزگار، ویژگیهای برجستهی آنان را چنین برمیشمارد:

آنان کسانی هستند که در برابر سختیها، آزارها و مشکلات، شکیبایی پیشه میکنند و در مسیر اطاعت از پروردگار، از گناه و نافرمانی دوری میجویند؛ و هدفشان از این صبر و استقامت، تنها جلب رضایت و خشنودی پروردگارشان است، نه هیچ چیز دیگر.

آنان نماز را بهطور کامل و با رعایت شرایط و آداب آن بهجا میآورند و از آنچه خداوند به آنان روزی داده است، انفاق میکنند؛ هم بهصورت پنهانی و هم آشکارا. انفاق پنهانی آنان برای پرهیز از ریا و خودنمایی است و انفاق آشکار آنان برای تشویق دیگران و الگو شدن برای جامعه.

از دیگر ویژگیهای برجستهی آنان این است که بدی و آزار دیگران را با نیکی و احسان پاسخ میدهند؛ یعنی در برابر بدی، خوبی میکنند و با کار نیک، اثر کار بد را از بین میبرند. این خلق عظیم، نشاندهندهی بلندای روح و ایمان آنان است.

خداوند در پایان میفرماید: اینان که دارای چنین صفات والایی هستند، سرانجام نیک و عاقبت بهشتی در انتظارشان است و پاداش نیکوی آنان در سرای آخرت، بهشت جاودان خواهد بود.

فواید و پیامهای آیه:

• صبر و استقامت در راه خدا، کلید رسیدن به رضایت پروردگار و سعادت ابدی است.
• اقامهی نماز، ستون دین و نشانهی ایمان واقعی است و انسان را از گناهان بازمیدارد.
• انفاق پنهانی و آشکار، نشانهی سخاوت و ایثار است و جامعه را از فقر و نیازمندی نجات میدهد.
• مقابله با بدی با نیکی، از والاترین اخلاق اسلامی است که دشمن را به دوست تبدیل میکند و جامعه را پر از محبت و صفا میسازد.
• پاداش الهی برای بندگان صالح، نه در این دنیا بلکه در سرای آخرت است که بهترین و ماندگارترین پاداشهاست.