Ар-Рад сүресі — Аят 3

1. Сөздердің мағынасы:

• مَدَّ الْأَرْضَ — жерді кеңейтіп жайып берді.
• رَوَاسِيَ — жерге қадалған, оны тұрақтандыратын биік таулар.
• أَنْهَارًا — өзендер, ағын сулар.
• زَوْجَيْنِ اثْنَيْنِ — екі түрлі жұп: мысалы, тәтті мен қышқыл, ақ пен қара сияқты қос-қос түрлер.
• يُغْشِي — жауып, қаптап қояды.
• آيَاتٍ — ғибрат пен дәлел-белгілер.
• يَتَفَكَّرُونَ — ой жүгіртіп, терең толғанатын адамдар.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ тағала — жерді кең байтақ етіп жайып, адамдарға тұрып-тіршілік етуге қолайлы етіп берген Жаратушы. Ол жер бетіне мызғымайтын биік тауларды орналастырып, олар арқылы жердің тұрақтылығын сақтады. Сондай-ақ адамдар мен жан-жануарларға, егін-өсімдіктерге сусын болып, өмір нәріне айналатын өзендерді ағызып берді. Жер бетінде әр түрлі жеміс-жидектердің екі түрлі жұбын жаратты: тәттісі мен қышқылы, ағы мен қарасы секілді қос-қос түрлерін. Сондай-ақ түнді күндізге жауып, күндізгі жарықтың орнын түнгі қараңғылық басатын етіп жаратты. Осы аталған нәрселердің барлығында терең ойланып, толғанатын қауым үшін үлкен ғибраттар мен айқын дәлелдер бар. Өйткені осы жаратылыстардың тәртібі мен үйлесіміне ой жүгірткен адам Аллаһтың құдіреті мен даналығын мойындайды.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһтың құдіреті шексіз екенін, Ол жерді, тауларды, өзендерді және түрлі жемістерді жаратқанын білу — иманды нығайтады.
• Жаратылыстағы үйлесім мен тәртіп адамды Аллаһты тануға, Оған шүкір етуге бастайды.
• Түн мен күндіздің алмасуы, жемістердің қос-қос болып жаратылуы — Аллаһтың даналығының көрінісі. Бұл туралы ойлану адамды иманға жетелейді.
• «Ой жүгіртетін қауым үшін» деген сөз — ойлану, толғану арқылы адамның Аллаһты танып, Исламға бет бұруына жол ашады.
• Осындай аяттар адамды Жаратушыға деген махаббат пен құлшылыққа баулиды, әрі Құранның терең мағынасын түсінуге шақырады.