Сураи Ибрахим — Оят 45

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• سَكَنتُمْ: зиндагӣ кардед, ҷой гирифтед, сукунат кардед.
• مَسَاكِنِ: ҷойҳои зист, хонаҳо, шаҳрҳо ва деҳоти онҳо.
• ظَلَمُوا أَنفُسَهُمْ: ба худашон зулм карданд — яъне бо куфру гуноҳ худро ба ҳалокат гирифтор карданд.
• تَبَيَّنَ: равшан шуд, ошкор гардид.
• فَعَلْنَا بِهِمْ: бо онҳо чӣ гуна муомила кардем, яъне азобу ҳалокати онҳоро дидед ва донистед.
• ضَرَبْنَا لَكُمُ الْأَمْثَالَ: барои шумо мисолҳо овардем, яъне ҳикоятҳо ва намунаҳои ибратомӯзро баён кардем.

1. Тафсири оят:

Аллоҳи Таъоло дар ин оят ба мардуми Макка ва ҳамаи онҳое, ки паёмҳои Ӯро инкор мекунанд, рӯй оварда мефармояд: шумо дар ҳамон хонаҳо ва ҷойҳои зисте сукунат кардед, ки пеш аз шумо қавмҳои золим — монанди қавми Нӯҳ, қавми Ҳуд, қавми Солеҳ ва дигарон — зиндагӣ мекарданд. Онҳо бо куфру нофармонӣ ба худашон зулм карданд ва сазовори азоби Аллоҳ гардиданд. Шумо ҳам аз хабарҳо ва ҳам бо чашми худ дидед, ки Аллоҳ бо онҳо чӣ гуна муомила кард ва чӣ гуна азоб бар онҳо фуруд овард. Ҳамчунин Аллоҳ дар Қуръон барои шумо мисолҳо ва намунаҳои зиёде баён кард, то ки аз саргузашти онҳо ибрат гиред ва аз роҳи онҳо дурӣ ҷӯед. Аммо бо вуҷуди ҳамаи ин далелҳо ва пандҳо, шумо панд нагирифтед ва аз куфру саркашӣ даст накашидед. Ин оят ҳушдор медиҳад, ки агар инсон дар ҷойҳои ҳалокшудагони гузашта зиндагӣ кунад ва саргузашти онҳоро бидонад, аммо боз ҳам ба роҳи онҳо равад, пас ӯ низ ба ҳамон сарнавишт гирифтор хоҳад шуд.

1. Фоидаҳои ибратомӯз аз ин оят:

• Ин оят нишон медиҳад, ки Аллоҳ таърихи ақвоми гузаштаро барои мо дарс ва панд қарор додааст, то мо аз хатоҳои онҳо омӯзем.
• Қуръон китоби панд ва ибрат аст; мисолҳои он барои ҳидояти инсон ва дурӣ аз ҳалокат оварда шудаанд.
• Инсон бояд дар ҳар ҷое, ки зиндагӣ мекунад, аз саргузашти пешиниён огоҳ бошад ва аз роҳи золимон пайравӣ накунад.
• Куфр ва нофармонӣ нисбати Аллоҳ сабаби ҳалокат дар дунё ва охират мегардад.
• Аллоҳ сабру ҳилм дорад ва пеш аз азоб далелҳо ва мисолҳоро баён мекунад, то бандагонаш тавба кунанд ва ба роҳи рост баргарданд.
• Ин оят ба мо меомӯзад, ки ҳаёти дунё гузаро аст ва бояд аз он барои охират панд гирем.
• Қуръонро бояд бо дили боз ва гӯши шунаво хонд, то аз мисолҳои он баҳра гирем ва ба роҳи рост ҳидоят шавем.