Nəhl surəsi — Ayə 49

Kəlmələrin mənaları:

• Dabbe – yer üzündə hərəkət edən canlı məxluq, heyvan.
• Yəscud – səcdə edir, Allaha itaət və təzimlə baş əyir.
• Lə yəstəkbirun – təkəbbür etmirlər, özlərini böyük görmürlər.

Təfsir:

Bu mübarək ayədə Uca Allah bizə kainatın ən böyük həqiqətini bəyan edir: göylərdə və yerdə olan hər bir canlı məxluq – istər görünən, istərsə də görünməyən, istər ağıllı, istərsə də ağılsız – yalnız Allaha səcdə edir. Bu səcdə, təkcə namazdakı kimi fiziki bir əyilmə deyil, həm də təslimiyyət, itaət və Allahın əzəməti qarşısında acizliyin etirafıdır. Göylərdəki mələklər, yerdəki bütün heyvanlar, hətta qeyri-ixtiyari olaraq bütün varlıqlar – hamısı Allahın iradəsinə tabedir.

Allah bu ayədə xüsusilə mələkləri ayrıca qeyd edir. Onlar pak və müqəddəs varlıqlardır, daim Allahı təsbih edir, Ona ibadət edirlər. Mələklər heç vaxt təkəbbür göstərmirlər, çünki onlar Allahın böyüklüyünü dərk edir və Özlərini heç bir şey hesab etmirlər. Bu, insanlar üçün gözəl bir nümunədir: nə qədər yüksək məqamda olsaq da, Allah qarşısında təvazökar olmalı, Ona itaətdən boyun qaçırmamalıyıq.

Bu ayə bizə öyrədir ki, təkəbbür və qürur yalnız insanlara xas olan bir xüsusiyyətdir. Mələklər kimi pak varlıqlar belə Allaha səcdə edir, bəs biz insanlar necə oluruq ki, bəzən ibadətdən uzaqlaşır, özümüzü böyük görürük? Ey insan! Sən də bu kainatın bir parçasısan, sən də Allahın qulu və məxluqusan. Nə üçün səcdə etməyəsən? Nə üçün təvazökarlıqla Allahın qarşısında baş əyməyəsən? Bu səcdə səni alçaltmaz, əksinə, ucaldır, çünki səcdə Allahın razılığını qazanmağın ən gözəl yoludur.

Uca Allah bütün canlıların Ona səcdə etdiyini bildirərək bizə xatırladır ki, bu kainatda hər şey Allahın nəzarəti altındadır və hər şey Onun iradəsinə tabedir. Biz də bu səcdəyə qoşulmalı, qəlbimizlə, dilimizlə və bədənimizlə Allaha təslim olmalıyıq. Çünki səcdə qəlbin nuru, imanın sübutu və Cənnətin açarıdır.