Сураи Аль-Исра — Оят 16

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• أَرَدْنَا — хостем, ирода кардем.
• نُّهْلِكَ — нест кунем, ҳалок созем.
• قَرْيَةً — деҳа, шаҳр; дар ин ҷо мақсуд аҳли он аст.
• مُتْرَفِيهَا — онҳое, ки дар неъмату фароғат ғарқ шудаанд; сарварону бузургони неъматпараст.
• فَفَسَقُوا — пас аз фармонбардорӣ берун рафтанд, гуноҳ карданд, нофармонӣ намуданд.
• فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ — пас фармони азоб бар онҳо воҷиб ва собит шуд.
• فَدَمَّرْنَاهَا تَدْمِيرًا — пас онро ба тамомӣ нест кардем, несткунии комил.

1. Тафсири оят:

Худованди Мутаъол дар ин оят қонуни худро дар бораи умматҳои гузашта баён мекунад. Ҳангоме ки Мо бихоҳем аҳли деҳаеро ба сабаби зулму гуноҳашон ҳалок кунем, ба сарварону неъматпарастони онҳо фармон медиҳем, ки ба тоъат ва ибодати Худо ва тасдиқи паёмбаронаш гардан гузоранд, то дигарон низ аз онҳо пайравӣ кунанд. Аммо онҳо ба ҷои итоат, аз ҳад мегузаранд ва дар он деҳа ба нофармонӣ ва фисқу фуҷур даст мезананд. Пас фармони азоб бар онҳо собит мешавад ва Мо онҳоро ба тамомӣ нест мекунем, ба гунае ки нишонае аз онҳо боқӣ намонад.

Ин оят нишон медиҳад, ки роҳи ҳалоки умматҳо ҳамеша аз фисқу нофармонии пешвоёну сарварон оғоз меёбад. Вақте ки неъматпарастон ва бузургони қавм ба ҷои шукру итоат, ба гуноҳу исён машғул мешаванд ва мардумро низ ба он роҳ мебаранд, он гоҳ азоби Худо бар онҳо воҷиб мегардад ва ҳалоки комил онҳоро фаро мегирад. Ин суннати илоҳӣ аст, ки дар ҳамаи замонҳо ҷорӣ будааст.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Ин оят моро огоҳ мекунад, ки неъмату фароғати дунё набояд сабаби ғафлат ва нофармонӣ гардад, балки бояд воситаи шукр ва итоат бошад.
• Худованд пеш аз азоб ҳуҷҷат ва баёни роҳи ҳақро мерасонад, то касе узр надошта бошад; ин нишони адлу раҳмати Ӯст.
• Масъулияти пешвоёну сарварон дар ҷомеа бузург аст, зеро рафтори онҳо ба дигарон таъсир мерасонад.
• Ислом дини итоат, покӣ ва шукргузорӣ аст, ва ҳар кас ба он пайравӣ кунад, аз ҳалок наҷот меёбад ва ба раҳмати Худо ноил мегардад.
• Қуръон китоби ҳидоят ва панд аст; хондани он моро аз роҳи гумроҳон дур месозад ва ба роҳи рост ҳидоят мекунад.