سورت بقره — آیت 190

د مهمو کلمو معنا:

• وَلَا تَعْتَدُوا: له حد نه تېرېدل، يعنې هغه کارونه کول چې الله تعالی حرام کړي دي، لکه د ښځو، ماشومانو او زړو وژل، د مقتولينو بدنونو خرابول (مثله) او د غنيمت څخه خيانت کول.

د آيت تفسير:

اى مؤمنانو! تاسو د الله تعالی په لار كې (يعنې د هغه د دين د پياوړتيا او د كلمې د لوړتيا لپاره) له هغو كسانو سره جګړه وكړئ چې له تاسو سره جنګ كوي، يعنې هغه كافران چې ستاسو پر ضد وسله پورته كوي او غواړي تاسو له خپل دين نه واړوي. خو په دې جګړه كې له حد نه مه تېرېږئ، يعنې هغه كارونه مه كوئ چې الله تعالی حرام كړي دي، لكه د ښځو، ماشومانو، زړو او عبادت ته ولاړو كسانو وژل، د مقتولينو په بدنونو باندې ظلم او بدلول، او د غنيمت څخه خيانت كول. بې شكه الله تعالی له هغو كسانو سره مینه نه كوي چې د هغه له حكمونو نه تېريږي او حرام كارونه كوي.

دا آيت د جګړې په پيل كې نازل شوی و، كله چې مسلمانانو ته اجازه وركړل شوه چې له هغو كسانو سره وجنګېږي چې پرې بريد كوي، خو په دې شرط چې دوى پخپله د جګړې پيل نه كړي او له حدودو نه تېر نه شي.

فايدې:

• اسلام د سولې او امنيت دين دى، جګړه يواځې د ځان د دفاع او د ظلم د مخنيوي لپاره مشروع كړې ده، نه د تېري او ظلم لپاره.
• مسلمان بايد په جګړه كې هم د اخلاقو پابند وي، بېګناه خلک، ښځې، ماشومان او زړو ته دې ضرر نه رسوي.
• الله تعالی له ظالمانو او له حد نه تېرېدونكو سره مینه نه لري، نو مسلمان بايد تل د انصاف او عدالت په لار روان وي.
• دا آيت مسلمانانو ته د جګړې په وخت كې د رحمت او مهربانۍ درس وركوي، چې دښمن ته دې هم د انسانيت په سترګه وګوري او له ظلم نه ډډه وكړي.