Аль-Муминун сүрәсе — Аять 33

Сүзләрнең мәгънәләре:

• الْمَلَأُ — кавеменең башлыклары, затлы кешеләре, әүвәлгеләре.
• وَأَتْرَفْنَاهُمْ — аларга дөньяда муллык, байлык һәм рәхәт тормыш бирдек.
• بِلِقَاءِ الْآخِرَةِ — ахирәттәге очрашуны, ягъни терелеп кубарылуны һәм Аллаһ каршына баруны инкяр иттеләр.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә үз рәсүле Нух галәйһиссәламнең кавеме турында хәбәр бирә. Кавеменең байлык һәм дәрәҗәгә ия булган затлы кешеләре — алар инде Аллаһка ышанмаган, ахирәт көнендәге терелеп кубарылуны һәм Аллаһ хозурына баруны ялганга санаганнар иде. Аларга дөнья тормышында муллык, байлык һәм рәхәтлек бирү аларны тәкәбберлеккә һәм хакны инкяр итүгә китерде. Алар гади халыкка һәм үзләренә иярүчеләргә әйттеләр: "Бу Нух — сезнең кебек үк гади бер кеше генә. Аның сездән бернинди өстенлеге юк. Ул да сез ашаган ризыктан ашый, сез эчкән эчемлектән эчә. Ул безнең кебек үк кеше, аңа пәйгамбәрлек иңдерелүе мөмкин түгел." Алар пәйгамбәрнең кеше булуын гаеп итеп, аның чыннан да Аллаһ тарафыннан җибәрелгән рәсүллеген инкяр иттеләр. Аларның бу сүзләре — наданлык һәм тәкәбберлек аркасында хакны кабул итмәү иде.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Байлык һәм муллык кешене тәкәбберләндереп, хакны кабул итүдән читләштерә ала. Димәк, дөньядагы байлык — сынау, ул кешене Аллаһтан ераклаштырмаска тиеш.
2. Пәйгамбәрләрнең кеше булып килүе — аларның кешеләргә якын булуы һәм үрнәк була алуы өчен Аллаһның рәхмәте. Бу — аларның кимчелеге түгел, ә кешелек өчен зур өстенлек.
3. Кәферләрнең пәйгамбәрләргә каршы килү сәбәбе — аларның үзләрен өстен санаулары һәм гади кешеләргә иярүне кимселек дип уйлаулары. Ләкин хакны кабул итү өчен кешенең дәрәҗәсе түгел, ә аның ихласлыгы һәм акылы мөһим.
4. Бу аять безгә Аллаһ рәсүлләренең кешеләргә иң зур рәхмәт итеп җибәрелгәнен күрсәтә — алар безнең кебек яшәп, безгә туры юлны күрсәттеләр. Шуңа күрә аларга иярү — үзебезнең бәхетебез өчен кирәк.